Έκθεση επιχειρήσεως ΚΟΡΩΝΙΣ 7-16/8/1948, 10 ΜΕΡΑΡΧΙΑ/16 Αυγ 1948


ΘΕΜΑ: Έκθεσις «ΚΟΡΩΝΙΣ»                                                                              Α Π Ο Ρ Ρ Η Τ Ο Σ
από 7-16/8/48                                                                                                      Τ.Σ. Χ. ΜΕΡΑΡΧΙΑΣ/Α1
ΠΡΟΣ: Τ.Σ. Α΄ΣΣ./Α1                                                                                       ΑΡ. ΠΡΩΤ.Α.Π.10601/Α1
ΚΟΙΝ: Γ΄ΣΣ/Α1                                                                                                        Σ.Τ.Γ. 916 τη 16-8-48
Γραφείον ΣΤΡΑΤΗΓΟΥ
Κ.Σ. Μερ/χίας /Α1- Α.Κ.Ε.Γ.
Α.Β. Αποστολήν
Τ.Σ./Α (2)

1.- Υπαγωγή Μεραρχίας από Β΄ΣΣ εις Α΄ΣΣ
-Συνέπεια της Α.Π. 720/062030 Δ/γής Β΄ΣΣ και δυνάμει 7312/2.8.48 και 7415/5.8.48 Δ/γών ΓΕΣ η Μεραρχία από 0800 ώρας της 7ης Αυγούστου ε.ε. υπήχθη εις Α΄ΣΣ ληξάσης της μέχρι τούδε υπαγωγής της εις Β΄ΣΣ.-
-Διά της Α.Π. 3283/051750 Δ/γής Α΄ΣΣ εδόθη ως πρώτη ένδειξις εις την Μεραρχίαν ότι θα χρησιμοποιηθή επί κατευθύνσεως ΤΑΜΠΟΥΡΙ (Ν.1205) – ΘΕΟΤΟΚΟΣ (Ν.0813) – ΑΕΤΟΜΗΛΙΤΣΑΣ – ΚΙΑΦΑ (Ν.0824).-
Χώρος συγκεντρώσεως ωρίσθη η περιοχή ΦΟΥΡΚΑ (Ν.1504) – ΤΑΜΠΟΥΡΙ – ΚΑΝΤΖΙΚΟΝ (Ν.1310) – ΛΑΓΚΑΔΑ (Ν.0910).-
2.- Διάταξις 7-8-48
-Το απόγευμα της 7-8-48 η Μεραρχία είχεν την κάτωθι διάταξιν:
α) Τ.Σ.Μ. Δυτικώς ΦΟΥΡΚΑΣ (Ν.145035).
β) Τ.Σ. 37 Ταξιαρχίας Ν.Δ. ΛΑΓΚΑΔΑΣ (Ν.0909).
– 561 Τ.Π. (07-09).
– 562 Τ.Π. (09-08).
– 563 Τ.Π. (09-10).
– 141 Μ.Ο.Π. μείον Πυρ/χία (09-08).
γ) Τ.Σ. 37 Ταξιαρχίας. ΤΑΜΠΟΥΡΙ (Ν.1205)
– 567 Τ.Π. (12-05).
– 568 Τ.Π. (12-09).
– 569 Τ.Π. (14-03).
– Πυρ/χία 141 Μ.Ο.Π (12-09).-
3.- Εντολαί Ταξιαρχιών:
Η Μεραρχία στερουμένη πάσης ετέρας Δ/γής εξ ιδίας πρωτοβουλίας διά της Α.Π. 9300/061610 Δ/γής της κοινοποιηθείσης και εις Α΄ΣΣ διέταξεν τας 35 και 37 Ταξιαρχίας να ενεργήσουν αναγνώρισιν το απόγευμα της 7-8-48 της Βορείως ΣΑΡΑΝΤΑΠΟΡΟΥ περιοχής και να εκπέμψουν την νύκτα της 7ης προς 8ην Αυγούστου ισχυρά τμήματα βορείως ΣΑΡΑΝΤΑΠΟΡΟΥ ίνα λάβουν την μετά του εχθρού επαφήν και εξακριβώσουν τας υπ’ αυτού κατεχομένας θέσεις από (Ν.056115) μέχρι ΖΕΡΜΑΣ (Ν.1512) καθ’ όσον επρόκειτο περί περιοχής εις ην το πρώτον ήχθησαν αι Μονάδες της Μεραρχίας.
4.- Αποστολή Μεραρχίας
Την 080010 ελήφθη η Α.Π Φ3/7449/071000 Δ/γή Α΄ΣΣ ήτις ως διεπιστώθη βραδύτερον έφερεν Φ3/149. Διά της Δ/γής ταύτης καθωρίσθη αποστολή Μεραρχίας να καταλάβη τελικώς την ΚΙΑΦΑ (Ν.0824) όπου να συνδεθή με από Βορρά τμήματα Β΄ΣΣ
Διδομένη κατεύθυνσις. ΛΑΓΚΑΔΑ (Ν.0910)-ΠΑΤΩΜΑ (Ν.1016) -ΠΕΤΡΑ ΜΟΥΚΑ (Ν.1119)-ΚΙΑΦΑ.
Ορια. ΔΕΞΙΟΝ: ΖΕΡΜΑ (ΝΑΙ)-ΤΑΜΠΟΥΡΙ.(Ν.144150) (ΝΑΙ) -ΕΠΑΝΩ και ΚΑΤΩ ΑΡΕΝΑ (ΟΧΙ)- ΤΣΟΥΜΙΑ Ν.(11+23) (ΝΑΙ) – ΚΙΑΦΑ (ΝΑΙ).
ΑΡΙΣΤΕΡΟΝ ΠΡΟΦ. ΗΛΙΑΣ (Ν.0615) (ΟΧΙ)-ΛΙΟΚΟΥ (Ν.0519) (ΟΧΙ)-ΣΚΙΡΤΣΗ (Ν.0624) (ΟΧΙ).
Υποχρέωσις. Να βοηθήση αριστερά την ενέργειαν του Δεξιού της ΙΧ Μεραρχίας και να συνδέεται δεξιά μετά της ΙΙ Μεραρχίας.
Διά της ανωτέρω Δ/γής καθωρίζετο προσέτι τη Μεραρχία.
α) Να ωθήση αυθημερόν την 07- VIΙΙ-48 τμήμα εις ΜΕΓΑΛΗ ΡΑΧΗ (Ν.070145).
Και ότι η ΙΧ Μεραρχία θα επετίθετο την 07 Αυγούστου προς κατάληψιν ΠΡΟΦ. ΗΛΙΑ (υψόδ. 1521)
β) Αντικειμενικός της σκοπός διά την 8ην Αυγούστου επίθεσις προς κατάληψιν. ΖΕΡΜΑΣ (Ν.1512)-ΒΑΓΓΟΥΡΝΟΣ (Ν.1314)-ΠΑΤΩΜΑ (105-163)-υψ. 1209 (Ν.0717)
Επί πλέον της ως άνω διαταγή, ουδέν έτερον στοιχείον εδόθη εις την Μεραρχίαν προς προσανατολισμόν της! Ούτε δελτίον Πληροφοριών περί εχθρού, ούτε διαταγή Διαβιβάσεων (συνεπώς δεν είχε την δυνατότητα συνδέσμου με Αεροδρόμια προς υποστήριξιν) ούτε υποστήριξις Πυροβολικού ούτε και δυνατότης συνεννοήσεως, ελλείψει κωδίκων με Πυρ/κόν Σώματος ή ΙΧ Μεραρχίας. Τούτο ήτο απαραίτητον διότι η Μεραρχία διέθετε μόνον 6 Ορ. Πυροβόλα με 00 μόνον βλήματα.
Γενικώς εδόθη εις την Μεραρχίαν μέγα έργον υπό του Α΄ΣΣ χωρίς να έχη ούτε τον χρόνον ούτε να της δοθούν τα μέσα να το εκπληρώση.
5.- Διαταγαί – Ενέργειαι Μεραρχίας:
Κατόπιν της άνω Δ/γής του Σ.Σ δι’ ης διετάσσετο η δι’ επιθέσεως κατάληψις εντός της 8ης τρέχ. των προαναφερθεισών ευρέων αντικειμενικών σκοπών και δη του της ΜΕΓ. ΡΑΧΗΣ από 7ης Αυγούστου, παρά την έλλειψιν χρόνου διά την εκτέλεσιν των απαραιτήτων προπαρασκευών, μετακινήσεων, αναγνωρίσεων, η Μεραρχία ίνα μη κνήση εις την εκτέλεσιν της ανωτέρω Δ/γής και αγνοούσα την οργάνωσιν της εχθρικής τοποθεσίας εις ην άρτι αφίχθη απροσανοτόλιστος, εξέδωκεν την Α.Π 10219/0800Δ/γήν της δι’ ης διέτασσεν όπως εν συνεχεία των ενεργειών των καθοριζομένων διά της προαναφερθείσης Α.Π 9300/061610 Δ/γής της, η μεν 35η Ταξιαρχία να ενεργήση την 8 Αυγούστου προς κατάληψιν ΠΑΤΩΜΑ-Υψ. 1366-ΜΕΓΑΛΗ ΡΑΧΗ, (η ενέργεια προς Μεγ. ΡΑΧΗΝ εδόθη με την ειδ. εντολήν καλύψεως του δεξιού πλευρού ΙΧ Μερ/χίας), η δε 37η Ταξ/χία προς κατάληψιν υψ. 1272 ΤΑΜΠΟΥΡΙ.
6.- Ενέργειαι Ταξιαρχιών:
-Από 080300 ώρας αι 35 και 37 ταξ/χίαι εκίνησαν τμήματά των βορείως ΣΑΡΑΝΤΑΠΟΡΟΥ, ον διήλθον την 0500 ώραν. Η 37 Ταξιαρχία ενήργησεν διά του 568 Τάγ/τος προς 1171 και 1272, η δε 35 των 562 και 563 Ταγ/των προς ΠΑΖΑΡΟΠΟΥΛΟ (Ν.0913)-ΜΕΓΑΛΗ ΡΑΧΗ.
-Η προσπάθεια αμφοτέρων των Ταξ/χιών προς δημιουργίαν προγεφυρώματος Βορείως ΣΑΡΑΝΤΑΠΟΡΟΥ συνήντησε συνεχή άμυναν του εχθρού κατέχοντος θέσεις δεσποζούσας συστηματικώς και ισχυρότατα οργανωμένας, εξ ών εξαπέλυσε πλευρικάς αντεπιθέσεις κατά των ημετέρων.
-Η 35 Ταξ/χία ώθησε τα τμήματά της ίνα καλύψη το δεξιόν πλευρόν της ΙΧ Μερ/χίας βορείως του υψ. 940 (Ν.174128), πλήν δεν επέτυχον να συνδεθώσιν μετά του δεξιού της Μερ/χίας ταύτης ούτε αντελήφθησαν ενέργειαν τούτων προς προστασίαν τουλάχιστον του αριστερού των πλευρού, ούτε και εγένετο τοιαύτη παρά τα εν τη διαταγή του Σ.Σ αναγραφόμενα.
-Τα τμήματα τόσον της 37 Ταξιαρχίας όσον και της 35 ευρέθησαν εις δυσχερή θέσιν και ενεκρίθη η συμπτυξίς των νοτίως ΣΑΡΑΝΤΑΠΟΡΟΥ.-
7.- Α π ώ λ ε ι α ι:
α) 568 Τ.Π. -Ο. Ν. 4. – Ο. Τ. 27 – Ο.Α. 15. – Α.Τ. 2.-
Απώλειαι υλικών: όλμοι 60 χ/μ 5. – Ασύρματοι Νο 694 2. – οπλ/λα ΜΠΡΕΝ 8
β) 563 Τ.Π. -Ν. Α. 3.- Τ. Α. 1. – Τ.Ο. 9.-
γ) 562 Τ.Π. – Ο. Ν. Ι. – Ο. Τ. 4.-
8.- Ενημέρωσις Σ.Στρατού:
-Η Μεραρχία διά 10229 / 080900 / 10237/ 081400/ 10241/
081600 / 10251/ 082030 / 10233 / 081300 αναφορών της ενημέρωσε το Σ.Σ. περί της καταστάσεως της ισχύος του εχθρού, της ανάγκης διαθέσεως μέσων υποστηρίξεως Βαρέως και Πεδινού Πυρ/κού και της εντυπώσεως ότι το μέτωπόν της δεν ευρίσκεται εις περίοδον εκμετελλεύσεως ίνα δι’ ελαχίστων μέσων επιτεθή επί τόσον ευρέως Μετώπου.-
-Επρότεινε δε όπως καταληφθή ο ΠΡΟΦΗΤΗΣ ΗΛΙΑΣ (Ν.0615) διατιθεμένων όλων των μέσων υποστηρίξεως ΙΧ και Χ Μερ/χιών και μετά ταύτα να ενεργήση προς ΠΑΤΩΜΑ. Κατεύθυνσις προς ΤΑΜΠΟΥΡΙ προτάθη ως επιβοηθητική του ΠΑΤΩΜΑΤΟΣ.-
9.- Διάταξις εσπέρας 8-8-48
α) Τ.Σ.Μ. ΤΑΜΠΟΥΡΙ (12-05)
– Κ.Σ.Μ. ΠΑΝΟΥΚΛΑ (30-06)
– Μ.Σ.Μ. ΤΣΟΤΥΛΙ (.)
β) Τ.Σ. 35ης Ταξ. (094-093)
– 561 Τ.Π. (074-993)
– 562 Τ.Π. (092-103)
– 563 Τ.Π. (095-094)
γ) Τ.Σ. 37ης Ταξ. ΤΑΜΠΟΥΡΙ (.)
– 567 Τ.Π. μείον Διλοχία περιοχήν ΤΑΜΠΟΥΡΙ (.)
– Λόχος (117-100)
– Λόχος (11-09) – (10-10)
– 568 Τ. Π. μείον Διλοχία (125-097)
– Λόχος (137-092)
– Λόχος (131-102)
– 569 Τ.Π. μείον Διλοχία ΠΡΟΦ. ΗΛΙΑΣ ΦΛΙΑΜΑΣ – (14-06)
– Διλοχία ΓΙΑΝΝΙΤΣΑΡΟΣ (14-07) – ΑΓΙΟΣ ΠΑΝΤΕΛΕΗΜΩΝ (14-09)
10.- 9 και 10 Αυγούστου.-
-Διετέθη δι’ ανασυγκρότησιν Μονάδων, αντικαταστάσεις και αναπροσαρμογή διατάξεως, εξεπέμφθησαν επιθετικαί αναγνωρίσεις διαπιστώσασαι συνεχή κατοχήν βορείως ΣΑΡΑΝΤΑΠΟΡΟΥ εχθρ. τοποθεσίας.
-Εχθρικόν Πυρ/κόν και Όλμοι έβαλλον ημέτερα Τμήματα. Ημέτεροι τραυματίαι Αξ/κοί 1, ημέτεροι τραυματίαι οπλίται 2. Εγένοντο αι αναγκαίαι αναγνωρίσεις υφ’ όλων των κλιμακίων δι’ επιθετικήν ενέργειαν 11.8.48, ήτις προπαρεσκευάσθη.
Διάταξις νυκτός 10ης Αυγούστου
α) Τ.Σ.Μ. ΤΑΜΠΟΥΡΙ (12-05)
– Κ.Σ.Μ. ΠΑΝΟΥΚΛΑ (30-06)
– Μ.Σ.Μ. ΤΣΟΤΥΛΙ (.)
β) Τ.Σ. 35ης Ταξ. (094-093)
– 562 Τ.Π. (09-10) – (08-10) – (06-10).
– 563 Τ.Π. (09-08).
– 567 Τ.Π. (.) Εν κινήσει προπαρασκευάζον ενέργειάν του διά την 11.8.48 προς (07-14).
– 141 Μ.Ο.Π. (10-08)
γ) Τ.Σ. 37 Ταξ. (11-08)
– 568 Τ.Π. (12-09) – (13-10) – (13-09)
– 569 Τ.Π. (11-09) – (10-10) – (11-10)
– 561 Τ.Π. (10-07) – (12-05)
δ) 565 Τ.Π. (14-06) – (16-06)
ε) 540 Λόχ. Πολ/λων μείον Διμοιρία διάθεσιν 35 Ταξιαρχίας.
στ) 716 Λόχ. Μηχ/κού μείον Διμοιρία από 10.8.48 διάθεσιν Α΄Σ.Σ., Διμοιρία αυτού (12-05).
ζ) Πυρ/χία 105 Σ.Π.Π. από εσπέρας 10ης διάθεσιν Μερ/χίας (040-089).
11.- 11η Αυγούστου
-Συνεπεία της Α.Π. 10302/102145 Δ/γής Μερ/χίας η 35η Ταξιαρχία καθωρίσθη να ενεργήση την 11.8.48 προς κατάληψιν ΜΕΓΑΛΗΣ ΡΑΧΗΣ (07-14) κινουμένη επί δύο κατευθύνσεων:
α) Αντέρεισμα 1142 (06-13) προς ύψωμα (064-147) εν συντονισμώ με δεξιόν ΙΧ Μεραρχίας ενεργούσης εξ ΟΞΥΑΣ προς υψ. 1521.
β) Ύψωμα 940 (07-12) – ΘΕΟΤΟΚΟΣ (07-13).
-Την 0700 ώραν Τμήματα της 35ης Ταξιαρχίας κινηθέντα διά νυκτός ήχθησαν επί γραμμής υψ. 1142 – υψ. 940, δεχόμενα δραστικά πυρά πεζικού από ΜΕΓΑΛΗΣ ΡΑΧΗΣ και ΑΓΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ. Τα Τμήματά μας επί της γραμμής ταύτης ανέμενον συμφώνως προς καταρτισθέν σχέδιον μετά ΙΧ Μερ/χίας ετοιμότητα των δεξιών τμημάτων ταύτης, ίνα εκτοξευθή ταυτόχρονος επίθεσις και με υποστήριξιν άπαντος του Πυρ/κού κατά σημείου (064-147). (Σχετική 10307/110900 αναφορά μου προς Α΄ΣΣ κοινοποιηθείσα ΙΧ Μεραρχίαν, ομοίως 10339/111245 αναφορά μου).-
-Η 37η Ταξ/χία εξέπεμψεν αναγνωρίσεις προ του Μετώπου της.
-ΙΧ Μεραρχία λόγω αλλαγής σχεδίου ενεργείας της δεν εσημείωσε προχωρητικήν κίνησιν εις το δεξιόν της και τα Τμήματα 35ης Ταξιαρχίας καλύπτοντα τούτο καθηλώθησαν: α) 567 Τ.Π. (063-140) – (074-139). β) 562 Τ.Π. (085-125) – (080-132)- (083-134), ένθα και διανυκτέρευσαν διατηρήσαντα τας θέσεις των παρά την εχθρικήν αντίδρασιν. (Σχετική αναφορά μου Α.Π. 10308/110950).-
-Λοιπή διάταξις αμετάβλητος
12.- 12η Αυγούστου.-
-Διά των Α.Π. 10338/11.8.48 και Α.Π. 10346/111830 Δ/γών Μερ/χίας καθωρισθή όπως την 12.8.48 η 35 Ταξ/χία διά των 562 και 567 Ταγμάτων ενεργήση προς κατάληψιν της ΜΕΓΑΛΗΣ ΡΑΧΗΣ, η δε 37η Ταξ/χία ενεργήση προς ΣΟΥΜΟΥΛΑΖΑΡΗ – υψ. 1234, διά νυκτερινής ενεργείας (δια των 561 και 569 Ταγμάτων).
-Εκτέλεσις
-Τμήματα της 37ης Ταξιαρχίας διελθόντα νύκτωρ τον ΣΑΡΑΝΤΑΠΟΡΟΝ ήχθησαν εις τα κράσπεδα του ΣΟΥΜΟΥΛΑΖΑΡΗ βαλλόμενα σφοδρώς υπό κατέχοντος τούτο εχθρού, ομοίως εβάλλοντο πλευρικώς εκ ΓΚΟΥΣΤΕΡΙΤΣΑΣ και υψ. 1521 σχόντα 5 οπλίτας τραυματίας.
Διά του 562 Τάγματος τεθέντος εις την διάθεσίν της μετά την κατάληψιν ΜΕΓΑΛΗΣ ΡΑΧΗΣ κατέλαβεν το ΠΑΖΑΡΟΠΟΥΛΟ πλην πάσα απόπειρα τούτου να διέλθη το ΠΙΣΤΙΛΙΑΠΗ ΡΕΥΜΑ και κινηθή προς υψ. 1234 προσέκρουσεν εις σφοδρόν εχθρικόν πυρ. Διαπιστωθέντος ότι δημιουργία προγεφυρώματος επί ΣΟΥΜΟΥΛΑΖΑΡΗ άνευ καταλήψεως υπό ημετέρων του υψ. 1521 – ΛΙΟΚΟΥ είναι ανέφικτος, διά των υπαρχόντων μέσων υποστηρίξεως, διετάχθη την 1630 ώραν να σταματήση η περαιτέρω ενέργεια κατά ΣΟΥΜΟΥΛΑΖΑΡΗ.
– Τμήματα 35ης Ταξ/χίας κατέλαβον κατόπιν αγώνος την 0800 ώραν την ΜΕΓΑΛΗΝ ΡΑΧΗΝ και (063-143), δεχόμενα πυρά από υψ. 1521.
– Απέκρουσαν εχθρικήν αντεπίθεσιν κατά υψ. 1121.
– Μετά την κατάληψιν την ΜΕΓΑΛΗΣ ΡΑΧΗΣ το 567 Τάγμα εκινήθη προς κατάληψιν βραχώδους κορυφής νοτίως υψ. 1521 τεθέν υπό τας Διαταγάς της 42ας Ταξ/χίας, αντικατασταθέν επί ΜΕΓΑΛΗΣ ΡΑΧΗΣ υπό 563 Ταγμ.
– Εχθρικόν Πυρ/κόν έβαλλεν ημέτερον Πυρ/κόν από περιοχήν Β.Α. ΤΑΜΠΟΥΡΙ υψ. 1665.
– Συνολικαί απώλειαι 12.8.48:
– Ν.Α.Ι. – Τ.Α.Ι – Τ.Ο. 16. – Α.Ο. 6.-
– Παρεδόθησαν 2 Σ. – Σ.Ε.Ν. 31.-
– 562 Τάγμα ανεύρεν 70 βλημ. 2 ιντσών. 2 Μπρεν, 17 τυφέκια, 5 Στεν, Ι όλμος, άφθονα πυρ/κά.
-Κατόπιν των άνω ενεργειών τα τμήματα διηνυκτέρευσαν ως κάτωθι:
-561 Τ.Π. Σ.Δ. 094-117 – Λόχος 094 – 129 – Λόχος 101 – 124 – Λόχος 094 – 117- Λόχος 098 – 125.-
-562 Τ.Π. Σ.Δ. 084 – 134 – Λόχος 077 – 133 – Λόχος 080 – 136 – Διλοχία από 085 – 135 μέχρι 090 – 135.
-563 Τ.Π. Σ.Δ. 095 – 094 – Διλοχία εις 075 – 143 – Διλοχία 092 – 088.-
-565 Τ.Π. Λόχος από 165 – 065 εις 124-053.
-567 Τ.Π. εις διάθεσιν 42 Ταξιαρχίας
-568 Τ.Π. αμετάβλητον
-569 Τ.Π. Σ.Δ. συν Λόχος 103 – 107 – Λόχος 117 – 106 – Διλοχία περιοχήν ΠΡΟΦ. ΗΛΙΑ 092 – 104 – Λοιπά αμετάβλητα.
13.- 13η Αυγούστου.-
-Διά της Α.Π. 10352/121015 Δ/γής Μεραρχίας ανετέθη εις την 35ην Ταξιαρχίαν η τήρησις της σταθεράς βάσεως από ΜΕΓΑΛΗΣ ΡΑΧΗΣ ΚΑΙ Νοτίως ΣΑΡΑΝΤΑΠΟΡΟΥ μέχρι ΚΑΤΖΙΚΟΥ και η διά της Α.Π. 10382/122355 Δ/γής Μεραρχίας η κάλυψις του Δεξιού πλευρού της ΙΧ Μεραρχίας διά του 563 Τάγματος κινηθησομένου επί της κατευθύνσεως ΜΕΓΑΛΗ ΡΑΧΗ – ΠΑΛΗΟΜΟΝΑΣΤΗΡΟ.
-Εις διάθεσιν 35ης Ταξιαρχίας ετέθησαν 563, 568 και Διλοχία 569 Τ.Π.
Εις διάθεσιν 37ης Ταξ/χίας ετέθησαν 561, 562, 567 Τ.Π. και ολόκληρον το Πυρ/κόν ίνα συνεχίση την ενέργειάν της προς κατάληψιν ΣΟΥΜΟΥΛΑΖΑΡΗ – ΠΑΤΩΜΑ.
-Εκτέλεσις.
-Το 562 Τάγμα διελθών την 0600 ώραν τον ΠΙΣΤΙΛΙΑΠΗ εδέχθη σφοδρά πυρά από ΣΟΥΛΟΥΜΑΖΑΡΗ – 1234, επανειλημμέναι απόπειραι αυτού υποστηριζόμεναι υπό Πυρ/κού και Αεροπορίας προς κατάληψιν ΣΟΥΜΟΥΛΑΖΑΡΗ απέτυχον.
-Το 561 Τάγμα επιχείρησαν να διέλθη τον ΣΑΡΑΝΤΑΠΟΡΟΝ καθηλώθη υπό του εχθρού βάλλοντος εκ ΓΚΟΥΣΤΕΡΙΤΣΑΣ και ΣΟΥΜΟΥΛΑΖΑΡΗ. Διαπιστωθείσης και αύθις της ισχυράς οργανώσεως του εχθρού και του ακάρπου συνεχίσεως της προσπαθείας, διετάχθη παρά της Μεραρχίας την 1350 ώραν να σταματήση πάσα περαιτέρω επιθετική ενέργεια.
-Απώλειαι 13.8.48.-
-Η.Α.Τ. Ι. – Ο.Τ. 19. –
Διάταξις νυκτός 13.8.48:
α) Τ.Σ.Μ. Ν.Α. ΛΑΓΚΑΔΑ (10-08)
-Κ.Σ.Μ. κινείται προς ΛΑΡΙΣΣΑΝ ένθα λόγω καταστροφής γέφυρας παραμένει, διακόψαν κίνησίν του προς ΒΡΑΝΙΤΣΑΝ/ Ρ.99-99).

β) Τ.Σ. 35 Ταξ. Ν.Α. ΛΑΓΚΑΔΑ (094-093)
-567 Τ.Π. συν λόχος υψ. 1110(10-10) – 563 Τ.Π. περιοχήν ΜΕΓ. ΡΑΧΗΣ (075-143)
-Λόχος ΚΑΣΚΟΥΡΙ (117-107)
-Λόχος ΠΡΟΦ. ΗΛΙΑΝ (093-103)
-Λόχος (10-08).
γ) Τ.Σ. 37 Ταξ. ΠΡΟΦ. ΗΛΙΑΣ (093-103)
-561 Τ.Π. (090-120) – (100-123)
-562 Τ.Π. (080-135) – (092-134)
-569 Τ.Π. ΛΕΙΒΑΔΙΑ (09-11)
-141 Μ.Ο.Π.(140-079)
δ) 565 Τ.Π. συν Διλοχία ΠΡΟΦ. ΗΛΙΑΣ ΦΛΙΑΜΑΣ (14-06)
-Λόχος ΓΚΡΙΜΠΟΜΑΝ (16-06)
-Λόχος ΤΑΜΠΟΥΡΙ (12-05)
ε) Πυρ/χία 105 Σ.Π.Π. (053-105)
στ) Διμοιρία 716 Λοχ. Μηχ/κού (10-08)
Προτάσεις – Διαταγαί:
-Η Μεραρχία διά των Α.Π. 10390/131635 και Α.Π. 10400/140615, Α.Π. 10416/140635, Α.Π. 10425/141740 αναφορών της υπέβαλλεν τας διαπιστώσεις της αιτήσασα να αναληφθή ενέργεια βάσει σχεδίου επιθέσεως και ουχί δι’ επιθέσεων ασυγχρονίστων ή μετωπικών και ικανών μέσων υποστηρίξεως. Ανάληψις ενεργείας μετά την 17ην Αυγούστου.
Αναλυτικώτερον αι προτάσεις της Μεραρχίας διεβιβάσθησαν προφορικώς εις Σ.Σ διά των Συνδέσμων Συν/ρχων ΚΡΟΥΚΕΡ και ΠΕΤΙΚΟΑΤ. Αύται ενεκρίθησαν διά της Α.Π Φ 3/313/141250 Δ/γής Σ.Σ δι’ ης εδόθη ως αποστολή Μεραρχίας ισχυρά από Νότου και Δυσμών παραπλανητική κατά του πρώτου μετώπου της Μερ/χίας εχθρού προς σοβαράν αγκύστρωσιν τούτου. Ωσαύτως διετάχθη η Μεραρχία από 15-8-48 να κινήση Τάγμα προς (Ν.073160) διά την κάλυψιν του δεξιού της ΙΧ Μερ/χίας, ενεργούσης από υψ. 1521 προς ΛΙΟΚΟΥ.
Σχετικώς η Μεραρχία εξέδωκε την 10424/141740 Δ/γήν της, δι’ ης διετάχθη ίνα από 150500 η 37 Ταξ/χία ενεργήση παραπλανητικώς προς ΣΟΥΜΟΥΛΑΖΑΡΗ και ΓΚΟΥΣΤΕΡΙΤΣΑ να ενεγήση ομοίως παραπλανητικώς εκ ΠΑΖΑΡΟΠΟΥΛΟΥ προς ΣΟΥΜΟΥΛΑΖΑΡΙ. Προσέτι διετάχθη η 35 Ταξιαρχία ίνα διά Τάγματος κινουμένου προς (073-160) καλύψη το δεξιόν πλευρόν της ΙΧ Μεραρχίας.
14. 14η Αυγούστου
Απασχόλησις διά πυρών Όλμων και Πυρ/κού Τμημάτων Μεραρχίας υπό συμμοριτών
15. 15η Αυγούστου
35 και 37 Ταξιαρχίαι ενεργούν παραπλανητικώς κατά ΣΟΥΜΟΥΛΑΖΑΡΗ και ΓΚΟΥΣΤΕΡΙΤΣΑΣ διαπιστωθέντος κατόπιν αγώνος ότι ο εχθρός αμύνεται πεισμόνως αυτών.
Παρετηρήθησαν κινήσεις συμμοριτών από υψ. 1234 προς (099-138) προς ενίσχυσιν προωθημένων θέσεών των.
Απώλειαι. Η.Ο.Ν.Ι-Η.Ο.Τ. 6.
Διάταξις νυκτός 15-8-48
α) Τ.Σ.Μ (090-100)
Κ.Σ.Μ. ΛΑΡΙΣΣΑ
β) Τ.Σ 35 ταξιαρχ. (094-093). Από πρωίας 16-8-48 εγκατεστάθη (07-12)
562 Τ.Π (079-135)
563 Τ.Π (07-14)
569 Τ.Π (07-13)
γ) Τ.Σ.37 Ταξιαρχ. (093-103)
561 Τ.Π υψ. 909 (085-115). Λόχος υψ. 1110(103-108). Λόχος (097-122)
Λόχος ΠΑΖΑΡΟΠΟΥΛΟ (095-130)- Λόχος ΠΑΖΑΡΟΠΟΥΛΟ (092-103).
568 Τ.Π συν Λόχος (125-097). Λόχος (128-103). Λόχος ΚΑΣΚΟΥΡΙ (ΙΙ-10) Λόχος (140-085)
δ) 567 Τ.Π (εφεδρείας) (08-11)
565 Τ.Π (14-06). Λόχος (16-06). Λόχος (12-05)-Λόχος (152-085).
ε) 141 Μ.Ο.Π (084-100)
Α΄ Πυρ/χία 105 Σ.Π.Π (053-105)
στ) 540 Λόχ. Πολυβόλων μείον διμοιρία εις 35 ταξιαρχίαν.
Διμοιρία εις 37 ταξιαρχίαν
ζ) Διμοιρία Μηχ/κού (08-10)
16. 16η Αυγούστου
Η ενέργεια της Μεραρχίας κατά την 16-8-48 εμφαίνεται εκ των κατωτέρω 10508/162300 και 10500/161930 Μεραρχίας.
Ο.Π
ΑΝΟΙΚΤΟΝ

162300

Από. Τ.Σ.Χ Μερ/χίας /Α1
Πρός. Τ.Σ.Α΄ΣΣ/Α1
Κοιν. Γ΄ΣΣ /Α1
Αριθ. 10508
Δ.Σ.Κ.(.)

  1. Κατά την διάρκειαν νυκτός ημέτερα τμήματα παρηνοχλήθησαν διά πυρών Πυρ/κού και όλμων (.) Η.Ο.Ν. 2(.) Η.Α.Τ. Ι (.) Η.Ο.Τ 7(.)
  2. Προ της ΕΩ 37 Ταξιαρχία εξέπεμψεν αναγνωρίσεις προς ΣΙΟΥΜΟΥΛΑΖΑΡΗ – ΓΚΟΥΣΤΕΡΙΤΣΑ αίτινες δεν εβλήθησαν (.)
    Εμορφώθη εντύπωσις ότι Σ. συνεπτύχθησαν υπό κάλυψιν σκότους (.) Εντύπωσιν ταύτην Μεραρχία μετέδωσε αμέσως γειτονικάς Μεραρχίας και Σ.Στρατού (.)
    37 Ταξιαρχία προώθησεν άνευ καθυστερήσεως διάταξίν της (.) Ομοίως διετάχθη και η 35 ταξιαρχία (.)
  3. Διά ραγδαίας και τολμηράς καταδιώξεως.
    α) Τμήματα 35 Ταξιαρχίας ήχθησαν από Μ.ΡΑΧΗΣ /Ν.08-14) εις ΠΕΤΡΑ ΜΟΥΚΑ (ΙΙ-19)-ΑΕΤΟΜΗΛΙΤΣΑ (09-21) και υψ. 1740 (09-20) όπερ κατελήφθη κατόπιν αγώνος (.) ΑΕΤΟΜΗΛΙΤΣΑ κατελήφθη κατόπιν συμπλοκής (.)
    Η επέλευσις της νυκτός εύρεν τα τμήματα 35 Ταξιαρχίας εν επαφή με τον εχθρόν κατέχοντα ΚΙΑΦΑ (08-24) -ΜΑΥΡΗ ΠΕΤΡΑ-ΕΠΑΝΩ ΑΡΕΝΑ (22-20)(.) Συνελήφθησαν 6 Σ. (.) Περιήλθον εις χείρας μας 1000 άρτοι εις αρτοποιείον ΑΕΤΟΜΗΛΙΤΣΑΣ (.)
    β) Τμήματα 37 Ταξιαρχίας κινηθέντα εκ περιοχής ΛΕΙΒΑΔΙΑ (08-11)-ΚΑΣΚΟΥΡΙ (11-10)-ΚΑΝΤΣΙΚΟΥ (13-09) -ΤΑΜΠΟΥΡΙ (12-05)-ΦΛΙΑΜΑΣ (14-06)-ΓΙΑΝΝΙΤΣΑΡΟΥ (15-08) ήχθησαν επί γραμμής ΠΕΤΡΑ ΜΟΥΚΑ (21-09)-ΛΥΚΟΡΡΑΧΗ (12-15)-ΤΑΜΠΟΥΡΙ (14-15) ΠΡΙΑΣΠΟΣ (16-15) -ΜΠΟΥΧΕΤΣΙ (.)
    Το ΤΑΜΠΟΥΡΙ κατελήφθη κατόπιν αγώνος 568 Τ.Π όπερ η επέλευσις του σκότους εύρεν αγωνιζόμενον ίνα καταλάβη το υψ. 1665(15-15) (.)
  4. Εις ΣΙΟΥΚΟΥΛΑΖΑΡΗ-ΓΚΟΥΣΤΕΡΙΤΣΑ-ΜΑΡΛΑΤΙΚΑ (07-17) ανευρέθησαν και κατεστράφησαν εγκαταστάσεις και οργανώσεις Σ.
    ΜΕΡΑΡΧΟΣ
    Ο
    ΑΝΟΙΚΤΟΝ

161930

Από: Τ.Σ.Χ. Μερ/χίας/Α1
Προς: Διοικητάς 35-37 Ταξιαρχιών
Κοιν: Τ.Σ. Α΄ΣΣ /Α1
Γ΄ΣΣ/Α1
Αριθ. 10500

7ημέροι επί οχθών ΣΑΡΑΝΤΑΠΟΡΟΥ αγώνες σας (.) Απέδοσαν σήμερον πλουσίους καρπούς (.) Υπό σκότος νυκτός ύπουλος εχθρός ον κατ’ επανάλειψιν επλήξατε οχυράς του θέσεις εγκατέλειψε ταύτας. Ηρωϊκή 37 Ταξιαρχία άμα ΕΩ διεπίστωσεν δι’ ενεργητικής της στάσεως σύμπτυξιν συμμοριτών (.) Αδιστάκτως έθεσεν εις προχωρητικήν κίνησιν ολόκληρον διάταξίν της (.) Μετέδοσε πάραυτα την είδησιν εις την Μεραρχίαν και δι’ αυτής ετέθησαν εν συναγερμώ άπαντα τα γειτονικά τμήματα της Μεραρχίας και των γειτονικών Μεραρχιών (.)
35 Ταξιαρχία προελάσασα ραγδαίως κατέλαβεν ΑΕΤΟΜΗΛΙΤΣΑΝ τον ομφαλόν του Κράτους του ΜΑΡΚΟΥ (.)
Η 37 Ταξιαρχία την ΛΥΚΟΡΡΑΧΗ – το ΤΑΜΠΟΥΡΙ (.) Και οι δύο Ταξίαρχοι μαχόμενοι με τα πρώτα τμήματά των (.)
Αι δύο Ταξιαρχίαι η μία παρά το πλευρόν της άλλης ως αδελφαί αγωνίζονται προ του τελικού αντικειμενικού των σκοπού (.)
Τον αγώνα σας, παρακολουθεί το Πανελλήνιον (.)
Σας παρακολουθώ και εγώ με υπερηφάνειαν και βεβαιότητα (.)
Με την βεβαιότητα ότι η νύω της απόψε ή η αυγή της αύριον θα σας εύρη επί Κορυφογραμμής ΚΑΤΩ – ΕΠΑΝΩ ΑΡΕΝΑΣ – ΜΑΥΡΗΣ ΠΕΤΡΑΣ – ΚΙΑΦΑΣ συνεχίζοντας την απεινή καταδίωξιν (.)
Σας συγχαίρω δι’ ό,τι επράξατε σήμερον (.) Αύριον (.)
Αύριον θα συναντηθώμεν πέραν της Κορυφογραμμής (.)

Μ Ε Ρ Α Ρ Χ Ο Σ
17.- Ηθικόν – Συμπεράσματα:
Σχετικαί: 3/188/100820, 3/195/101715, 32/1/102100, 3/224/131000, 3/309/132145/, 3/308/161100, 1/16/14-8-48 Δ/γαί Α΄ΣΣ.-
α) -Η Μεραρχία από αρχών Απριλίου ε,ε. τερματήσασα σκληράς επιχειρήσεις επί ΚΡΟΥΣΙΩΝ – ΦΛΑΜΟΥΡΙΟΥ – ΚΕΡΔΥΛΛΙΩΝ, εκινήθη εις ΡΟΥΜΕΛΗΝ ην διήλθεν από Βορρά προς Νότον και εκ Νότου προς Βορράν.-
-Εσυνέχισεν άνευ αναπαύσεως την επιχείρησιν ΑΓΓΡΑΦΩΝ αχθείσα πεζή από ΓΚΙΩΝΑΣ εις ΤΥΜΦΡΗΣΤΟΝ – ΑΓΓΡΑΦΑ μέχρι ΤΡΙΚΚΑΛΩΝ.-
-Εκείθεν η Μεραρχία μετέσχε της επιχειρήσεως «ΚΟΡΩΝΙΣ» κινηθείσα από ΚΟΡΥΔΑΛΛΟΥ – ΚΟΥΤΣΟΥΦΛΙΑΝΗΣ – ΚΡΑΝΙΑΣ – ΟΡΛΙΑΚΑ – ΒΕΡΒΕΡΑΣ- ΣΑΡΜΑΝΤΖΑΣ – ΣΚΟΥΡΤΖΑΣ – ΒΟΥΖΙΟΥ – ΡΩΜΗΟΥ – ΖΕΚΙΡΙ – ΤΑΜΠΟΥΡΙ.-
-Εν συνεχεία διετέθη εις Α΄ΣΣ και από 7-8-48 μετέχει των Βορείως ΣΑΡΑΝΤΑΠΟΡΟΥ επιχειρήσεων τούτου.-
-Μετέσχεν πολλών και σκληρών μαχών κατεξαντληθείσα εις πορείας και κακουχίας.-
-Ετέθη εκτός μάχης πλέον του 1/3 των Αξ/κών και οπλιτών των Ταγμάτων της.-
β) Καθ’ απάσας τας επί 5μηνον αδιακόπους ενεργείας της, η διαγωγή των Αξ/κών και οπλιτών υπήρξεν σταθερά και αξία πάσης εξάρσεως.-
-Τούτο τοσούτον μάλλον καθ’ όσον κατ’ αρχήν τα Τάγματα της Μεραρχίας ενήργησαν με ελαχίστην υποστήριξιν Πυρ/κού – περιοδικώς μόνον υπεστηρίχθησαν υπό μιας Πεδινής Πυρ/χίας και εκ τούτου οι πεζοί έφερον το αποκλειστικόν σχεδόν βάρος των μαχών ας διεξήγαγον εις τα μέτωπα της Μεραρχίας εκ των οποίων πάντοτε απουσίαζεν η 36η Ταξιαρχία της, διατιθεμένη εις ετέρας Μονάδας.-
-Συχνά δε εγένοντο συγκρίσεις προς τον αριθμόν των σωλήνων και τον αριθμόν των βλημάτων των διατιθεμένων υπό γειτονικών Μονάδων.-
γ) Ουχί άπαξ αι Μονάδες της Μεραρχίας ευρέθησαν ενώπιον ισχυρώς οργανωμένης εχθρικής τοποθεσίας, συνεχώς κατεχομένης υπό συμμοριτών και εκ φύσεως οχυράς ως συνέβη εις ΚΟΠΑΝΕΣ – ΟΡΛΙΑΚΑ – ΩΜΟΡΦΗ ΡΑΧΗ – ΣΚΟΥΡΤΖΑ – ΡΑΧΗ ΓΙΟΤΣΑ – ΤΑΜΠΟΥΡΙ – ΠΡΟΓΕΦΥΡΩΜΑ ΒΟΡΕΙΩΣ ΣΑΡΑΝΤΑΠΟΡΟΥ.-
-Εις απάσας τας ανωτέρω περιπτώσεις η Δ/σις της Μεραρχίας έπραξε ό,τι το καθήκον της επέβαλλε προς περιστολήν των ματαίων απωλειών εισηγηθείσα και προκαλέσασα την διά πλευρικών ελιγμών πτώσιν των ανωτέρω τοποθεσιών αποτρέψασα εφ’ όσον ήτο δυνατόν τας εσπευσμένας και άνευ προπαρασκευής μετωπικάς κρούσεις κατ’ οχυρωμένων γραμμών αίτινες γενόμεναι άνευ επαρκών μέσων υποστηρίξεως, μόνον φθοράς και απωλείας θα επέφερον.-
-Η επιδειχθείσα έλλογος φειδώ υπό των Δ/σεων προς το αίμα των στρατιωτών συνετέλεσεν εις την διατήρησιν καλού ηθικού και την αμοιβαίαν εμπιστοσύνην διοικούντων και διοικουμένων.-

δ) Από της υπαγωγής της εις το Α΄ΣΣ ηναγκάσθη λόγω αφ’ ενός της φύσεως του εδάφους και αφ’ ετέρου των διαταγών του Σ.Σ. να ενεργήση κατά μετώπου κρούσεις, αι οποίαι, μη επιφέρουσαι αποτέλεσμα τακτικόν, ήγαγον μόνον εις τρομακτικάς απωλείας και εις μείωσιν της αξίας των Στρατευμάτων της.-

Τ.Υ.
Ε.Κ. ΒΑΣΙΛΑΣ
ΥΠΟΣΤΡΑΤΗΓΟΣ
ΔΙΟΙΚΗΤΗΣ
Π.Γ./Κ.Ν.

 

Advertisements