Εκθεση Δράσης Οργάνωσης ΠΡΟΜΑΧΟΙ


Οργάνωσις Εθνικής Αντιστάσεως
«ΠΡΟΜΑΧΟΙ»
Συνοπτική Έκθεσις

1) Η Οργάνωσις Εθνικής Αντιστάσεως «ΠΡΟΜΑΧΟΙ» ιδρύθη το φθινόπωρο του 1941 υπό ομάδος εφέδρων αξιωματικών.
Σκοπός της Οργανώσεως ήταν αφ΄ ενός μεν ο διά παντός μέσου αγών εναντίον των κατακτητών προς απελευθέρωσιν της πατρίδος αφ’ ετέρου δε η δημιουργία καταλλήλου κλίματος τόσο εν τω εσωτερικώ όσο και εν τω εξωτερικώ προς αξιοποίησιν του αγώνος των Ελλήνων διά της δημιουργίας του παλλαϊκού συνθήματος «ΜΕΓΑΛΗ ΕΛΛΑΣ». Διά την ευόδωσιν των ανωτέρων σκοπών η οργάνωσις των προμάχων διεκύρηξεν την αποχήν από πάσης πολιτικής ή πολιτειακής εκδηλώσεως φρονούσα ότι ο μόνος αρμόδιος να ρυθμίση τα ζητήματα ταύτα ήτο ο Ελληνικός Λαός μετά την απελευθέρωσιν δι’ ελευθέρων εκλογών και δημοψηφίσματος.
Διά την επιτυχίαν των ανωτέρω σκοπών η Οργάνωσις κατ’ αρχάς ησχολήθη με στρατολογίαν πολλών εφέδρων αξιωματικών εκάστος των οποίων έλαβεν εντολήν να οργανώσει ομάδα μετά της οποίας να είναι εν καιρώ εις θέσιν να δράση. Την ως άνω αποστολήν οι πλείστοι των εφέδρων αξιωματικών της οργανώσεως έφερον εις πέρας επιτυχώς. Ούτω εις όλας σχεδόν τας συνοικίας των Αθηνών οργανώθησαν τοιαύται ομάδαι ασχολούμεναι με διαφωτιστικάς συγκεντρώσεις, στρατιωτικήν προπέδευσιν, διάδοσιν παρανόμων εντύπων, τοιχόγραφίας και αργότεραν συλλογήν και μετάδοσιν πληροφορίων σχετικών με τον κατακτητήν.
2) Αι συγκεντρώσεις ελάμβανον χώραν εις οικίας ή εν υπαίθρω υπό τύπον εκδρομών ελάμβανε χώραν στρατιωτική προπαίδευσις χρησιμοποιουμένων αντ’ όπλων ράβδων εκ καλάμου ιδία διά τους νεοτέρους των μελών της οργανώσεως οίτινες δεν είχον υπηρετήση εις το στράτευμα. Ομοίως υπό αξιωματικών της οργανώσεως οδηγούντο ομάδες προμάχων εις τα λαϊκά σκοπευτήρια ένθα εξεπαιδεύοντο εις τη βολήν εκμανθάνοντες στοιχειωδώς την χρήσιν του τυφεκίου.
3) Η οργανωσις διά λόγους συνωμοτικούς ετήρησεν απόλυτον μυστικότητα πέριξ του ονόματός της μη αναφερομένης ουδαμού της λέξεως «ΠΡΟΜΑΧΟΙ» ούτε εις τας τοιχογραφίας ή τας οιασδήποτε ετέρας εκδηλώσεις αυτής, της ονομασίας ταύτης ούσης γνωστή μόνο μεταξύ των μελών της οργανώσεως και των μεταταύτης στενώς συνεργαζομένων ετέρων οργανώσεων ή υπηρεσιών αντιστάσεως.
4) Μεταξύ των διαφόρων εκδηλώσεων της οργανώσεως δέον να σημειωθώσιν αι κατωτέρω
α) Την 28 Οκτωβρίου 1942 η οργάνωσις των ΠΡΟΜΑΧΩΝ εκυκλωφόρησεν ανυπόγραφον προκύρηξιν.
β) Από του θέρους του 1942 λαβούσα υπό την κατοχήν της πολύγραφον επεδόθη εις την έκδοσιν διαφόρων εντύπων ως κάτωθι:
Ι) Η ΜΠΟΜΠΑ. Ίσως η μοναδική εις την κατεχομένην Ευρώπην κυκλοφορούσα σατυρική εφημερίς. Ητο τυπογραφημένη πλήρως ευθυμογραφημάτων, γελοιογραφιων, σατυρικών ποιημάτων και εν γένει περιεχομένου σατυρίζοντος τον κατακτητήν. Ο τίτλος της εφημερίδος ελήφθη από το σαμποτάζ το οποίον έλαβε χώραν διά την ανατίναξιν των γραφείων της προδοτικής Οργανώσεως Ε.Σ.Π.Ο. Την πρωτοβουλία της εκδόσεως της εν λόγω εφημερίδος έσχε το παράρτημα Πατησίων των ΠΡΟΜΑΧΩΝ. Η διεύθυνσις της εφημερίδος απετελείτο από τους Προμάχους Κων. Μαλούχον και Τιμολέοντα Βισβίζην η διεύθυνσις της συντάξεως από τον Πρόμαχον Μηνάν Λαμπρινίδην, είχε δε τακτικούς συνεργάτας τους προμάχους Δημ. Σούτζον, Κων. Ιωαννίδην και Κων. Κριεζήν εξεδίδετο εις 500 αντίτυπα των εξ ή οχτώ σελίδων πολυγραφημένων. Τα δε έξοδα των εκτυπώσεων εκαλύπτοντο υπό συνδρομών, πωλήσεων και εκτάκτων εισφορών.
ΙΙ) ΓΕΝΙΚΑΙ ΟΔΗΓΙΑΙ ΠΡΟΣ ΑΠΑΝΤΑ ΤΑ ΗΓΕΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΩΝ ΠΡΟΜΑΧΩΝ. Πολυγραφημένη εγκύκλιος κυκλοφορήσασα ως διαφωτιστικόν δελτίον μόνον μεταξύ των μελών της οργανώσεως περιλαμβάνουσα πληροφορίας και εντολάς διά τους Προμάχους.
ΙΙΙ) Ο ΑΓΩΝ ΤΩΝ ΠΡΟΜΑΧΩΝ. Πολυγραφημένον έντυπον περιλαμβάνον τους σκοπούς και τας επιδιώξεις των Προμάχων.
IV) ΠΡΟΜΑΧΙΚΟΣ ΔΕΚΑΛΟΓΟΣ. Πολυγραφημένον έντυπον περιλαμβάνον ηθικά παραγγέλματα και οδηγίας αγώνος διά τους Προμάχους.
V) EΛΕΥΘΕΡΙΑ. Μουσικόν τεμάχιον πολυγραφημένον περιλαμβάνον στίχους και μουσικήν επαναστατικού εμβατηρίου με στίχους και μουσική του προμάχου Δημ. Σούτζου υπογράφοντος τούτο με το ψευδώνυμον Δυναμίτης.
VI) ΤΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΤΟΥ ΔΑΣΚΑΛΟΥ. Ποίημα επικόν κυκλοφορήσαν εις πολυγραφηθέν έντυπον υπό το ψευδώνυμον δυναμίτης.
VII) Ποιήματα με εθνικούς επικαίρους στίχους κυκλοφορήσαντα εις έτερον πολυγραφημένον έντυπον.
VIII)Νομισματικά πολυγραφημένα εικονογραφημένα δελτάρια αντιπροσωπεύοντα διάφορα ποσά και διδόμενα αντ’ αποδείξεως εις διαφόρους συνδρομάς ή εισφοράς.
ΙΧ) ΕΦΗΜΕΡΙΣ Ο ΠΡΟΜΑΧΩΝ. Το επίσημον όργανον της οργανώσεως των ΠΡΟΜΑΧΩΝ. Ετυπώνετο εις διάφορα μυστικά τυπογραφεία επί πληρωμή και εκυκλοφόρει εις 2.000 αντίτυπα υπό την διεύθυνσιν των Προμάχων Δημ. Σούτζου και Χρήστου Μπακνέα, με κύριον αρθρογράφον τον Πρόμαχον Γεώργιον Ρουμάνη (νυν βουλευτή) και συντάκτας τους προμάχους Κων. Μαλούχον, Μηνάν Λαμπρινίδην, Νικ. Σταθάκη, Κων. Κριεζήν, Τιμ. Βισβίζην αρχιδιεκπαιρεωτήν δε τον πρόμαχον Σημ. Παπαμιχαήλ.
Χ) ΧΑΡΤΗΣ ΤΗΣ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ. Έκτακτος έκδοσις της εφημερίδος Προμάχων κυκλοφορήσασα εις 1.000 αντίτυπα έντυπος.
γ) Περί τα τέλη του 1942 η οργάνωσις των Προμάχων έλαβεν επαφήν μετά της συμμαχικής αποστολής ΜΗΔΑΣ της τελούσης υπό την αρχηγία του αείμνηστου Ιωάννου Τσιγάντε. Κατ’ αρχάς μεν διά του Αξιωματικού της Αστυνομίας Πόλεων Λεων. Παρίση και εν συνεχεία διά του δικηγόρου εφ. Αξ/κού Χρήστου Αγγεληνού. Η μετά της εν λόγω υπηρεσίας συνεργασία της οργανώσεως των ΠΡΟΜΑΧΩΝ κατά την εποχήν αυτή συνίστατο εις την παροχήν πληροφοριών εκ μέρους της πρώτης προς τη δευτέραν ως και εις την απόστολήν του ΠΡΟΜΑΧΟΥ Δημ. Σουτζου μετ’ άλλων δύο αξιωματικών περιοχής Σπερχειάδος Φθιώτιδος Φωκίδος προς οργάνωσιν ανταρτικών ομάδων διά λογαριασμόν της υπηρεσίας του Μήδα. Ούτω παραμείνας επί 20ήμερον εις την εν λόγω περιοχήν επανήλθεν εις Αθήνας καθόσον η εν λόγω περιοχή ετέλει υπό τον έλεγχο των οργανώσεων ΕΑΜ – ΕΛΛΑΣ. Κατά την επάνοδό του ο εν λόγω Πρόμαχος συναπεκόμισεν έκθεσιν περιλαμβάνουσα πλήρην περιγραφήν της κρατούσης καταστάσεως εις την Ελληνικήν ύπαιθρον κατά την εποχή της πρώτης εμφανίσεως των ανταρτικών ομάδων του ΕΑΜ – ΕΛΛΑΣ ην έκθεσιν παρέδωσε εις τον εκπρόσωπον της υπηρεσίας ΜΗΔΑΣ Χρήστον Αγγεληνόν.
δ) Μετά την εκτέλεσιν του αειμνήστου Ιωάννου Τσιγάντε, η οργάνωσις των ΠΡΟΜΑΧΩΝ κατ’ εντολήν της υπηρεσίας ΜΗΔΑΣ ανήρτησε επί διαφόρων οικιών της οδού Πατησίων, πινακίδας με την επιγραφήν «ΟΔΟΣ ΙΩΑΝΝΟΥ ΤΣΙΓΑΝΤΕ». Λόγω αναχωρήσεως των Λέων. Παρίση και Χρήστου Αγγελινού διά Μέσην Ανατολήν περί τον Μάρτιον του 1943 η οργάνωσι απώλεσεν την μετά του ΜΗΔΑ επαφήν διά τινος μηνας ην και επανέλαβεν μετά τρίμηνον περίπου εν τω προσώπο του διαδεχθέντος τον Ιωάννη Τσιγάντε πλοίαρχον Μιλτ. Κανάρην. Εις τον εν λόγω οι ΠΡΟΜΑΧΟΙ παρέσχον πλείστας όσας πληροφορίας περί κινήσεως αξονικών στρατευμάτων περί Γερμανών και Ιταλών Αξιωματικών ως και σχεδιάγραμμα του αεροδρομίου Τατοίου συνταχθέν υπό του Προμάχου Δημ. Αντωνοπούλου. Ωσαύτως διετέθη και ο Πρόμαχος Δημ. Κοντοθανάσης εις την υπηρεσίαν του ΜΗΔΑ δι΄άμμεσον υπηρεσίαν. Ούτως εχρησιμοποιήθη ως σύνδεσμος μεταξύ του 2ου και 3ου γραφείου της Υπηρεσίας. Η οργάνωσις των Προμάχων κατά την περίοδον ταύτην εχρηματοδοτείτο υπό της υπηρεσίας του ΜΗΔΑ τόσο διά τας οργανωτικάς ανάγκας της όσον και διά την έκδοσιν της εφημερίδος ΠΡΟΜΑΧΩΝ. Η μετά της υπηρεσίας ΜΗΔΑ συνεργασία συνεχίσθη δι΄ολίγον εισέτι μήνας διακοπείσα λόγω της συλλήψεως του πλοιάρχου Κανάρη υπό των Ιταλών. Η οργάνωσις των ΠΡΟΜΑΧΩΝ εδέχθη εις τους κόλπους την οργάνωσιν αντιστάσεως συνοικίας Ν. Κόσμου «ΕΘΝΙΚΗ ΠΑΤΡΙΩΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ» αποτελουμένην από μέλη νεαράς ηλικίας των οποίων τη στρατιωτικήν εκπαίδευσιν εξετέλει εντατικώς διά των Προμάχων εφέδρων αξιωματικών καθ’ όλην την εαρινήν και θερινήν περίοδον του 1943.
ε) Την 25 Μαρτίου 1943 η οργάνωσις συμμετέσχεν εις τον λαικόν εορτασμόν της Εθνικής επετείου και κατά τας εν τω Πεδίω του Αρεως διαδηλώσεις ετραυματίσθη σοβαρώς εις τον πόδα ο Πρόμαχος Ιωάννης Παπαγεωργίου.
στ) Την 6 Ιουνίου 1943 έλαβε μέρος εις τας τότε λαβούσας χώραν λαϊκάς εκδηλώσεις αι οποίαι είχον σύνθημα «ΤΟ ΨΩΜΙ ΤΟΥ ΛΑΟΥ».
ζ) Τον Αύγουστον του 1943 ενήργησεν την πρώτην αποστολήν εφέδρων αξιωματικών εις τας εθνικάς ομάδας Ελλήνων Ανταρτών του Στρατηγού Ζέρβα ενισχύσεις προς τούτο υπό ετέρας οργανώσεως Αντιστασεως της Εθνικής Δράσεως μεθ’ ης συνειργάζετι.
η) Από Σεπτεμβρίου του 1943 προσεχώρησεν εις τον συνασπισμόν Εθνικών Οργανώσεων Αντιστάσεως ΠΑΣ εις τον οποίον διέθεσεν πολλούς και στρατιωτικήν εκπαίδευσιν πλαισιωσάσα δι’ αυτών συνοικιακά τμήματα των οργανώσεων του ΠΑΣ και ιδία της εξ αυτών οργανώσεως Π.Ε.Α.Ν.
θ) Κατά την πτώσιν του Μουσολίνι η οργάνωσις ΠΡΟΜΑΧΩΝ πληροφορηθείσα τούτο εκ νυχτερινής ραδιοφωνικής εκπομπής καθ’ όλην τη νύκτα επεδόθη εις σχετικάς τοιχογραφίας πληροφορήσασα ούτω το Αθηναϊκόν κοινόν περί του σημαντικού τούτου γεγονότος της ημέρας πρώτη εξ όλων των άλλων οργανώσεων αντιστάσεως.
ι) Περί τον Ιανουάριον του 1944 η οργάνωσις ενήργει ρίψεις διαλυτικών και ηττοπαθών προκυρήξεων εις Γερμανικούς και Ιταλικούς Καταυλισμούς.
ια) Την 13ην Φεβρουαρίου 1944 η οργάνωσις εξετέλεσε τοποθέτησιν εκκρηκτικής βόμβας μετ’ εμπρηστικής πλακός εις το εν Αθήναις μέγαρον της Βουλγαρικής Πρεσβείας ατυχώς άνευ αποτελέσματος συνεπεία καταστροφής της θρυαλίδος λόγω επελθούσης ραγδαίας βροχής.
ιβ) Κατά τους εαρινούς και θερινούς μήνας του 1944 η οργάνωσις ενήργησεν νέας αποστολάς πολλών προμάχων εις τας Εθνικάς Ομάδας Ελλήνων Ανταρτών του Στρατηγού Ζέρβα.
Ιγ) Τέλος από των τελευταίων μηνών του θέρους του 1944 τα εν Αθήναις παραμένοντα τμήματα της οργανώσεως ετέθησαν υπό την Στρατιωτικήν ΙΕΡΑΡΧΙΑΝ ενταχθέντα εν συνεχεία υπό τας διαταγάς του Στρατηγού Σπηλιωτοπούλου ένθα παρέμεινον μέχρι της απελευθερώσεως πλαισιώσαντα βραδύτερον τα πρώτα τμήματα της Εθνοφυλακής.
5) Η οργάνωσις ετέλει υπό την Διοίκησιν συμβουλίου Εφέδρων Αξιωματικών με γενικόν Αρχηγόν τον Πρόμαχον Δημ. Σούτζον και συμβούλους τους προμάχους Χαρ. Μπαγλανέαν, Κων. Μαλούχον, Παν. Σαμαρτζήν, Ιωάννην Μανωλόπουλον και Πολύβιον Λατσόν. Εστελέχοντο δε υπό πολλών άλλων αξιωματικών αρχηγών ομάδων προμάχων ων αι προσφερθείσαι υπηρεσίαι εμφαίνονται εν τη συνημμένη καταστάσει.
Εν Αθήναις τη …………….
Ο
Γεν. Αρχηγός των Προμάχων
ΣΟΝΤΖΟΣ
(Τ.Υ.)

Advertisements