Δελτίο πληροφοριών αρ.7 (26/9-31/10/1944) περί ΕΔΕΣ, ΕΛΑΣ/13 ΜΕΡΑΡΧΙΑ/2ΕΓ/12 Νοε 1944


Ε.Λ.Α.Σ
ΧΙΙΙ ΜΕΡΑΡΧΙΑ ΣΤΕΡΕΑΣ
ΕΠΙΤΕΛΙΚΟΝ ΓΡΑΦΕΙΟΝ ΙΙ α                              Διαταγή

Αριθμ. Ε.Π 4913

Κοινοποιούμε το υπ΄ αριθμ. 7/Ε.Π 10396/2-11-44 δελτίο πληροφοριών περί Ε.Δ.Ε.Σ του Γεν. Στρατηγείου.

Σ.Δ ΧΙΙΙ Μεραρχίας 12-11-44

Δ. Ματσούκας
Υποστράτηγος

Παραλήπται
(16, 42, 52 Συν/τα)                                          Διά την ακρίβειαν
Μοίρα Πυρ/κού                                               Το ΙΙ ον Γραφείον
ΧΙΙΙ Λόχος Μηχανικού                                              (Τ.Υ)

Κοινοποίησις
Α.Δ Η.Π. Στερεάς
ΧΙΙΙ εφ. Μεραρχία
Γραφεία ΙΙ, ΙΙΙ


Σ.Δ.Α.
Ε.Λ.Α.Σ
ΓΕΝΙΚΟ ΣΤΡΑΤΗΓΕΙΟ             Δελτίον Πληροφοριών υπ΄αριθ. 7
ΕΠΙΤΕΛΙΚΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΙΙ α    Από 26 Σεπ/βρίου έως 31 Οκτ/βρίου 1944
Αριθμ. Ε.Π 10398

Επί Ε.Δ.Ε.Σ
Ι.      Γενικότητες
Ο ΕΔΕΣ και μετά τη συμφωνία της Ιταλίας εξακολουθεί τις συλλήψεις οπαδών μας, τη τρομοκρατία, τις πιέσεις και το εμπόδισμα της λεύτερης επικοινωνίας των πολιτών απ΄την περιοχή μας στη δικιά του και τανάπαλιν.
Εξακολουθεί ακόμη να κατέχει την Λευκάδα που σύμφωνα με την παραπάνω συμφωνία ανήκει στην περιοχή μας και να συνεργάζεται με τους εκεί Ραλλικούς, οι οποίοι λεύτεροι και οπλισμένοι γυρνάνε στο νησί κι΄επιδίδονται σε πλιάτσικο και καταπιέζουν τον πληθυσμό.

ΙΙ.    Δύναμη – Διάταξη – Εργα
Η δύναμη του ΕΔΕΣ παραμένει η ίδια όπως στα προηγούμενα δελτία μας, Στην Αρτα σταθμεύει η Ι Ταξιαρχία υπό τον Κωνσταντόπουλονν Κ. (2/39 και 26ον Συν/τα) και το ανεξάρτητον Τάγμα του Βοϊδαρου. Η δύναμη των Εδεσιτών μέσα στην πόλη ανέρχεται σε 600 περίπου. Η έδρα του 26ου είναι στην Ακροποταμιά. Στα Γιάννενα η έδρα της ΥΙΙΙ Μεραρχίας ΕΔΕΣ. Η γενική σύνθεση των Μονάδων του ΕΔΕΣ είναι περίπου η παρακάτω:

Ομάδα μάχης επτά ή οκτώ άνδρες με ένα οπλοπολυβόλο και ένα υποπολυβόλο. Η διμοιρία 3 ομάδες και ο Λόχος 2 διμοιρίες (50 άνδρες περίπου). Τάγμα δύο Λόχοι και δύο όλμοι των 81 χλμ.

ΙΙΙ.   Οπλισμός – Εφοδιασμός.

Στις 4/10 μεταφέρθηκαν από το Ιραμέτ στην ΄Αρτα   4 κάρρα με βλήματα πεδινού πυρ/κού που δεν ανετίναξαν οι Γερμανοί.

16/10 έφτασαν από τα Δερβίζιανα προερχόμενα εκ του εξωτερικού 2 πυροβόλα των 7,5. Ανάμεναν και άλλα δύο.

Στις 12/10 μεταφέρθηκαν στην Πρέβεζα από Καναλάκι ένα πυροβόλο και ιματισμός. 2 άλλα ορειβατικά πυρ/λα μεταφέρθηκαν στις 26/10 στη Φιλιπιάδα.

ΙΥ.   Δραστηριότητα

1.               Περιοχή Αράχθου

7/10 Το φυλάκιο Περάνθης ΕΔΕΣ έβαλε με σκοπευμένα πυρά ενάντια στο φυλάκιο μας Αγίων Αναργύρων.

9/10 Ο Κωνσταντινίδης με δύναμη Εδεσιτών βρίσκεται στο Ανήλιο Μετσόβου, διαδίδει ότι θα καταλάβη το Μέτσοβο και ότι αν εμποδισθεί απ΄τον ΕΛΑΣ θα διαμαρτυρηθή στην Εθν. Κυβέρνηση.

Σημειώνουμε ότι η πόλη του Μετσόβου σύμφωνα με την συμφωνία της Ιταλίας ανήκει σε μας. Το Στρατηγείο του Ζέρβα μεταφέρθηκε κοντά στα Γιάννενα. Το απόγευμα της 15/10 οι Εδεσσίτες μπήκαν στα Γιάννενα.

2.               Περιοχή Καλαμά

Στις 17/10 οι Εδεσίτες αποσύρθηκαν από τα χωριά Λαψίστα – Νεοχώρι – Γαρδίκι νότια του δρόμου Γιάννενα Ηγουμενίτσα. Παραμένει ακόμη στο Πέραμα το Τάγμα του Λυγεράκη.

Το πρωϊ στις 17/10 τμήμα μας που κινιόταν προς κατάληψη του Βοτονοσίου περιοχής μας δέχτηκε πυρά από εφέδρους και μονίμους Εδεσίτες ευρισκομένους στα υψώματα Βοτονοσίου. Το τμήμα μας ουδέν απήντησε στα πυρά και ζήτησε το φιλικό διακανονισμό του επισοδείου. Οι Εδεσίτες απήντησαν ότι έχουν διαταγή του Δ/του του Τάγματος του Κωνσταντινίδη να κρατήσουν το Βοτονόσι. Στις 19/10 εγκαταστάθηκε εκεί Λόχος Εδεσιτών.

Στις 17/10 στο Πέραμα (Β. Γιάννενα) περιοχής μας το Τάγμα Λυγεράκη που παραμένει εκεί συνέλαβε και αφόπλισε άνδρες της Ε.Π που πήγαν προς συνάντηση για να διαμαρτυρηθούν γιατί παρά τη συμφωνία αντικανονική παραμονή τους στο παραπάνω χωριό. Δηλώθηκε από τους ΕΔΕΣίτες ότι το Πέραμα και η λοιπή ΄Ηπειρος ανήκει στον ΕΔΕΣ και ότι αν κινηθή ο ΕΛΑΣ θα τον χτυπήσουν.

3.               Λευκάδα

Στις   3/10 αναχώρησε από τη Λευκάδα για την Πρέβεζα   βενζινόπλοιο που μετέφερνε ένα ορειβατικό πυρ/λο δύο αξκούς και 65 αντάρτες.

Εξακριβώθηκε ότι ο Ραλλικός Βέρης πήγε στην Πρέβεζα.

13/10 Οι Ραλλικοί και ο Μαραγκός (Δ/τής ΕΔΕΣ Λευκάδας) συνεσκέφθησαν. Στη σύσκεψη ο Μαραγκός είπε ότι θα εγκαταλείψη το νησί. Υστερα απ΄αυτό οι πρώτοι αποφάσισαν να φυλάνε τετρακόσιους Εαμίτες ομήρους τους οποίους θα εκτελέσουν σε περίπτωση επίθεσης του ΕΔΕΣ.

19/10 ΄Ολην την νύκτα της 18 προς 19 μεταφέρονταν πυρομαχικά από την Πρέβεζα στη Λευκάδα. Από τη Πάργα στάλθηκαν στους Ραλλικούς της Λευκάδας 250 στολές και άρβυλλα και ίσως και πυρομαχικά.

Οι Ραλλικοί επέτρεψαν την επικοινωνία των πολιτών με το Ξυρόμερο απ΄το πρωϊ της 17/10.

11/10   Οι δυνάμεις των Ραλλικών στη Λευκάδα είναι οι παρακάτω:

Λόχος Σηκιώτη (διαθέτει 10 ατομικά τυφέκια και 4 οπλοπολυβόλα).

Λόχος Βέρη δύο αντιαεροπορικά κανόνια, 15 στο κάστρο και 4 φυλάκια γύρω από την πόλη με 10-20 άνδρες και από ένα οπλοπολυβόλο. Στη Καλυβόνη λόχος μηχανημάτων υπό τον Λοχ. Μηχ/κού Ηλία Καραχάλιο και 100 πεζή. Από Τεμπέλη μέχρι Βληχό φυλάκια ανεξακρίβωτα.

Νησίδια Σπάρτο και Βληχό φυλάκια με ατομικό οπλισμό.

4.               Πρέβεζα

4/10   Τα τμήματά μας τα μαχόμενα στην Πρέβεζα ύστερα

από συμφωνία της Ιταλίας διεπεραιώθησαν στο Ξηρόμερο.

1.               Συλλήψεις – Τρομοκρατία

3/10 Δύναμη του ΕΔΕΣ, υπό τον Βολάνι, που κατέλαβε τους παξούς, επέβαλε φασιστικό           καθεστώς στο νησί. Προβαίνουν σε επιτάξεις, κακοποιήσεις και ξυλοδαρμούς μέχρι αίματος. Συλλαμβάνουν τους Εαμίτες και τους μεταφέρουν στο στρατόπεδο Σουλίου. Ο Ταγ/ρχης Στεργιούλης (;) που προορίζονταν από τον ΕΔΕΣ για φρούραρχος του νησιού προσπάθησε να προμηθευθή όπλα απ΄τους Γερμανούς για να χτυπήσουν τους Κουμμουνιστάς.

4/10. Στο Τσοπλαλή – Ακροποταμιά αντάρτες του ΕΔΕΣ του Τάγματος Μίκροβα έδειραν άγρια 14 πολίτες γιατί άργησαν να προσέλθουν για αγκαρία. Στα Μύδια επιτάσσουν τα δυο. Απαγορεύουν τη βοσκή των κοπαδιών του Πέτα στην περιοχή της Περάνθης και τους κατοίκους του Πέτα να μαζέψουν τις εληές κοντά στα φυλάκια τους.

Συνεχίζεται ακόμη η συκοφαντία για τη δήθεν παράδοση από μέρους μας της Θράκης στη Βουλγαρία και της Ηπείρου στην Αλβανία.

Την νύχτα προς 7/10 Εδεσίτικα τμήματα (Λόχος Βράνκαλου και τμήμα Πανταζή) επέδραμον στα χωριά Στούνι και Αδρομίστα. Λεηλατήθησαν τα σπίτια των Εαμιτών άρπαξαν ρούχα, πρόβατα κλπ. και προβήκανε στη σύλληψη των παρακάτω συναγωνιστών μας:

1) Μίχταλη Ε. 2) Παπαθανασίου Γ.   3) Κολόκα Σ. 4) Κολόκα Ι. 5) Τσόλα Λ. 6) Μιλιώτη Ι. 7) Εξάρχου Ε. 8) Παπαδημητρίου Ν. των οποίων αγνοείται η τύχη.

9/10. Πιάστηκαν και κρατούνται από τους Εδεσίτες η μητέρα και η αδελφή και η γυναίκα του συναγ. μας Μενέλου Σερβετά. Επίσης η Βασιλική Σπερλή και η Αλέξαινα Μαγγέλου.

Στην περιοχή Φιλιατών πιάστηκαν με μόνη την κατηγορία ότι είναι Εαμίτες οι: 1) Γεώργ. Στόρλιας (΄Αγιοι Πάντες) 2) Βενέτης Ταβαντζής (Γραιδόνια) 3) Δ. Τσουρής (Κοκκινιά) 4) Γρ. Σάκκας (Κόκκινο Λιθάρι) 5) Π. Κάφης (Παληοκκλήσι) 6) Ιωάν. Πούλος (Λιάμπεη) 7) Γκολής (Μπαμπούρης) δ) Διον. Τριαντάφυλλος (Φανερωμένη) και άλλους.

16/10. Στην περιοχή Λαύδανι (Α. Κασιδιάρι) εμφανίσθηκε τρομοκρατική ομάδα 13 ανδρών υπό τους Εδεσίτες οπλαρχηγούς Μπουρανταίους από τη Ραβενή. Ενεδρεύσαντες μεταξύ Αετόπετρα και Λαύδανης τραυμάτισαν έναν αντάρτη μας. Δήλωσαν ότι σκοπός τους είναι να εξοντώσουν τα πολιτικά στελέχη του ΕΑΜ.

Στις 18/10 πιάστηκαν στην Πρέβεζα από τους ΕΔΕΣίτες ο Εθνοσύμβουλος Παπαδήμας Βασ. Οι συναγ. Παπαδημητρίου Κ. Μπουτέτσης Μιχ. και ο υπεύθυνος της ΕΠΟΝ. Προσπάθεια επιστράτευσης μέσα στην Πρέβεζα απότυχε. ΄Εγινε γενική επίταξη των γενικών μεταγωγικών μέσων.

17/10. Στα Γιάννενα οι Εδεσίτες κάνουν έρευνα στα σπίτια για ανεύρεση οπλισμού με αφορμή εκδηλώσεων συμπαθείας των Γιαννιωτών προς σύνδεσμο αντάρτη μας, επυροβόλησαν τον Λαό και τραυμάτησαν πολίτες.

Κυκλοφόρησε διαταγή του Ζέρβα που ζητάει απ΄τους κατοίκους της περιοχής τους να παραδώσουν τον οπλισμό τους.

Αντάρτες μας κινούμενοι στις 16/10 από Μπισδούνι προς Περίβλεπτον βληθήκανε από Εδεσίτες βορείως της γέφυρας Λυκοστόμου (περιοχής μας) με πολυβόλο χωρίς επιτυχία.

Πληρ. 21/10 Από τα σπίτια των Ισραηλιτών της Αρτας διώχτηκαν όλοι οι Εαμίτες για να τα νοικιάσουν οι Εδεσίτες. Μετά την κατάληψη των Φιλιατών απ΄τον ΕΔΕΣ σημειούνται πρωτοφανείς ωμότητες. Κατεσφάγησαν μικρά παιδιά Τσάμηδων. Οι εκτελεσθέντες υπερβαίνουν τους 250. Νέες γυναίκες Μουσουλμάνων κλείστηκαν στο σχολείο των Φιλιατών που χρησιμοποιείται σαν οίκος Ανοχής.

Επί νεαράς Μουσουλμάνιδος ασέλγησαν 40 Εδεσίτες. Η λεηλασία είναι γενική. Τα πλιάτσικα τα μοιράζονται μεταξύ τους και φαγώνονται κατά τη διανομή.

Οι σύνδεσμοι της Αυτοδιοίκησης Νεοχωρακίου που κινούνται με έγγραφα για την επάνοδο των προσφύγων πιάστηκαν απ΄τους Εδεσίτες, δάρθηκαν και κρατήθηκαν μέρες.

Στην πόλη της ΄Αρτας συνεχίζονται οι έρευνες και η χρήση του βούρδουλα.

VΙ.   Διάφορες Πληροφορίες

7/10. Από Εδεσίτικη πηγή πληροφορούμαστε ότι στην ΄Αρτα στάλθηκαν 1200 ατομικές προσκλήσεις επιστράτευσης. Στην ΄Αρτα παρέμειναν στις θέσεις τους όλες οι Αρχές εκτός από τους δικαστικούς. Ο πολιτικός Δ/της της πόλης Χρήστος Κωνσταντινίδης αδελφός του Δ/τη της Ιης Ταξιαρχίας ΕΔΕΣ με προκύρηξη τους συνέστησε στο Λαό πειθαρχία. Σε λόγο του είπε ότι στην Ελλάδα θα εφαρμοστή πολιτικό σύστημα σοσιαλιστικό-δημοκρατικό και εθνικό και επιζητεί να προσελκύσει συνεργάτες υποσχόμενος θέσεις. Ισχυρίζονται ότι το Αγρίνι, το Μεσολόγγι και άλλες πόλεις κατέχονται από Ράλληδες και όχι από τμήματά μας.

Στις 10/10 αυτομόλησαν στα τμήματά μας 10 Εδεσίτες αντάρτες του Τάγματος Πανταζή.

14/10.    Κατ΄απόλυτα εξακριβωμένες πληροφορίες ο Εδεσίτης Τσάνος Δημήτριος πήγε από τα Γιάννενα στην Κόνιτσα με Γερμανικό αυτοκίνητο.

16/10.    Οι Εδεσίτες έδωσαν άδεια να γίνει παλλαϊκή συγκέντρωση Εαμιτών. Ο Λαός των Γιαννίνων είναι κατά 80% Εαμικός. Στο λιμάνι της Πρέβεζας κατέπλευσαν το Ελληνικό σκάφος «Πάνθηρ» και ένα Αγγλικό ναρκαλιευτικό. Το απόγευμα της μέρας της άφιξης (16/10) το πλήρωμα του Πάνθηρος 200 περίπου παρήλασε στην Πρέβεζα. Οι περισσότεροι ναύτες του είναι Εαμίτες. Δηλώθηκε στους αντάρτες του ΕΔΕΣ ότι θα διακοπή η μισθοδοσία. Πολλοί άρχισαν να φεύγουν. Μεγάλη δυσαρέσκεια επικρατεί κατά των αξκών για τη συμπεριφορά τους και για την καθυστέρηση της μισθοδοσίας.

21/10.    Δ/της Κεφαλονιάς ορίστηκε ο Τάκης Μαχαιράς. Στη Φιλιπιάδα μοιράστηκαν 50 προσκλήσεις κατάταξης. Οι κληθέντες δεν παρουσιάστηκαν. Προσκλήσεις επίσης εκδόθηκαν και στην περιοχή Αράνθου με ελάχιστη επιτυχία. Σοβαρότατες διενέξεις μεταξύ Χούτα και Κωνσταντοπούλου. Ο Χούτας θεωρεί τον εαυτό του απατηθέντα από τον Ζέρβα για το ζήτημα του Βάλτου και απειλεί να δράση μεμονωμένα.

Ο Δ/της του 2/39 Συν/τος Ζορμπαλάς πυροβόλησε τον υπασπιστή του για ερωτικούς λόγους. Οι αδελφοί Ζώη και Ζάνου αξκοί του 2/39 έφυγαν από το Συν/μα και πήγαν στα Καστανοχώρια ύστερα από προσωπικές προστριβές με τον Ζορμπαλά.

Πληρ. 1/11. Στην Κέρκυρα τμήματα ΕΔΕΣ αφόπλισαν τμήματά μας του νησιού παρά την συμφωνία της Ιταλίας κατά την οποία εδικαιούντο να κρατήσουν τον οπλισμό τους και να υπαχθούν τακτικώς υπό τις διαταγές του ΕΔΕΣ πράγμα που δεν αρνήθηκαν.

VII.  Συμπέρασμα

Ο ΕΔΕΣ ευθύς αμέσως μετά την υπογραφή της Ιταλίας άρχισε τις παραβιάσεις του (Λευκάδος, Κέρκυρα, σύνορα Καλαμά κλπ) έτσι για μια ακόμη φορά ατιμάζει την υπογραφή πράγμα που είναι σύστημά του και που τον κατέστησε παρομοιώδη . Οι σύντομες προσπάθειες ν΄αυξήση τη δύναμή του με κάθε μέσο παρέμειναν άπρακτες.

Με τις συλλήψεις στελεχών μας, την τρομοκρατία και την απαγόρευση των Λαϊκών συγκεντρώσεων με την επιβολή του στρατ. Νόμου και τον εξαναγκασμό οπαδών μας στην υπογραφή αποκυρηχτικών δηλώσεων προσπαθεί να καταπνίξη τα φιλελεύθερα αισθήματα του Ηπειρωτικού Λαού.

Οι πολιτικοί του φωστήρες δηλώνουν ότι θα επιβάλλουν στην Ελλάδα εν σύστημα σοσιαλιστικό – Εθνικό. ΄Ισως ενα τύπου Χιτλερικού Εθνικοσοσιαλισμού.

Σ.Δ. Γεν. Στρατηγείου 2.11.44

Αρης Βελουχιώτης

Advertisements