Εκθεση Δράσης Υπηρεσίας YVONNE (FORCE133)


Υ Π Η Ρ Ε Σ Ι Α “Y V O N N E” (F O R C E 1 3 3)

ΕΚΘΕΣΙΣ ΕΠΙ ΤΗΣ ΔΡΑΣΕΩΣ ΤΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ
ΑΠΟ ΤΕΛΟΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 1944 ΜΕΧΡΙ ΤΗΣ
ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΕΩΣ (12 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 1944)

Ε Κ Θ Ε Σ Ι Σ
επί των εργασιών της Υπηρεσίας “Y V O N N E” (F O R C E 1 3 3).
– – – – – – – – – – – – – – –

Περί τας 20 Ιουνίου 1944 αφίχθη εις Αθήνας εκ Μέσης Ανατολής ο Αρχηγός της Υπηρεσίας κ. Ιωάννης Πελτέκης, ίνα ανασυγκροτήση την υπηρεσίαν, η οποίαν είχεν υποστή μεγάλον κλονισμόν συνεπεία των συλλήψεων Μαρτίου και Απριλίου. Ειδικώς, οι τότε διευθύνοντες την Υπηρεσίαν κκ. Ερρίκος Μοάτσος, και Άλκης Δελμούζος εκυκλοφόρουν μετά δυσκολίας, καθ’ όσον οι Γερμανοί είχαν ενδείξεις διά του ποιοι ήσαν. Σκοπός του κ. Ι. Πελτέκη ήτο να αποστείλη εις Μέσην Ανατολήν όσους εκ της υπηρεσίας ήτο δυνατό να υποψιάζονται οι Γερμανοί. Εν τω μεταξύ, όμως, συνελλήφθη ο Α. Δελμούζος και ούτως η ανάγκη διαφυγής των παλαιών συνεργατών και η αντικατάστασις τούτων, ενεφανίσθη επιτακτικωτέρα. Προς τον σκοπόν τούτον ο κ. Ι.Πελτέκης απετάθη προς τον Κωνσταντίνο Μπενάκην, ο οποίος συνειργάζετο, από τας αρχάς ήδη του μηνός, με την Υπηρεσίας και με τον Γεώργιο Παππάν, αρχηγόν της εθνικιστικής οργανώσεως “Εθνική Δράσις”, οίτινες και απεδέχθησαν να αναλάβουν την διοίκησιν και ανασυγκρότησιν της Υπηρεσίας. Ίνα σχηματισθή τριμελής διοίκηση, ο κ. Πελτέκης απετάθη και προς τρίτον πρόσωπον, τούτο όμως δεν εδεχθη. Η στιγμή ήτο ομολογούμενως δύσκολος, διότι και το ηθικόν εις την Υπηρεσίαν ήτο χαμηλόν, λόγω των πολλών και συνεχών συλλήψεων, και διότι είχαν ενταθή τα μέτρα των Γερμανών και αι δυσχέριαι επικοινωνίας, εξ άλλου δε και τα τεχνικά μέσα, δι’ ων απεφεύγετο υπό των μυστικών υπηρεσιών η εκ μέρους του εχθρού παρακολούθησίς των, βαθμιαίως εξέλειπον.
Περι τας αρχάς Ιουλίου ανεχώρησαν, κατόπιν πολλών δυσχαιριών, οι πλείστοι, των οποίων η θέσις εν Αθήναις είχε αποβεί επικίνδυνος, και περί τας 15 Ιουλίου ανεχώρησε και ο κ. Ι. Πελτέκης, αφού έθεσε τας βάσεις της ανασυγκροτήσεως της Υπηρεσίας και κατετόπισε τους νέους διοικούντας καθ’ όσον ήτο τούτο δυνατόν, λόγω της κρατούσης καταστάσεως.
Εξετάζομεν, εν πρώτοις, κατωτέρω, τα καθ’ έκαστον τμήματα της Υπηρεσίας και την διάρθρωσιν αυτής.
Βασική αρχή εθεωρείτο η τήρησις εκάστου τμήματος τελείως απομονωμένου και στεγανού, της επαφής μεταξύ αυτών και μετά της Διοικήσεως γινομένης δι’ ειδικών συνδέσμων, ώστε να μειώνται εις το ελάχιστον οι εκ της παρακολουθήσεως κίνδυνοι.
Περι την διοίκησιν υπήρχον τα εξής τμηματα, απ’ ευθείας εξαρτώμενα απ’ αυτής:
1) ΙΙ. ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ (Προσωπικόν 3). Η διοίκησις ημερησίως αφού ελάμβανε γνώσιν των δελτίων πληροφοριών εκάστου τμήματος, απέστελλε τηλεγραφικώς τας εις αυτάς περιεχομένας, και ως επείγουσας χαρακτηριζομένας, πληροφορίας. Κατόπιν τα δελτία ταύτα εστελλοντο δι’ ειδικού συνδέσμου εις την Γραμματείαν, ήτις αφού κατένεμε την ύλην αναλόγως περιεχομένου, την εδακτυλογράφει εις διπλούν, και προητοίμαζε το ταχυδρομείον.
Αύτη δεν κατέστη δυνατόν να λειτουργήση προ των αρχών Αυγούστου, λόγω δυσχερειών περί την εξεύρεσιν καταλλήλων προσώπων και καταλλήλου οικήματος διά την εκτέλεσιν τη εργασίας και την διαφύλαξιν των αρχείων.
2) ΙΙΙ. ΚΩΔΙΞ (Προσωπικόν 4). Προς τούτο απεστέλοντο τα τηλαγραφήματα, δι’ ειδικού συνδέσμου, ίνα κρυπτογραφηθώσιν. Από τον Κώδικα απεστέλλοντο δι’ ειδικού συνδέσμου τα τηλεγραφήματα κρυπτογραφημένα και παρεδίδοντο εις τον σύνδεσμο των Ασυρμάτων. Τα εκ του Εξωτερικού τηλεγραφήματα παρεδίδοντο, κατά τον αυτό τρόπον, αποκρυπτογραφημένα εις την Διοίκησιν.
Ούτος ελειτούργησεν εξ αρχής λίαν ικανοποιητικώς.
3) IV. ΤΑΧΥΔΡΟΜΕΙΟΝ – ΠΑΡΑΛΑΒΑΙ (Προσωπικόν 5). Κατόπιν της υπό του Ε.Α.Μ. καταλήψεως της Νοτίου Ευβοίας και της κατά συνέπειαν αχρηστεύσεως διά την Υπηρεσίας της βάσεως Τσακέων, η επικοινωνία με την Σμύρνην εγένετο διά των ακτών της Αττικής . Ήτο όμως αυτή δυσχερεστάτη, διότι πολλά σημεία της Ανατολικής ακτής κατείχοντο υπό των Γερμανών, περιπολίαι δε του Ε.Λ.Α.Σ. – Ε.Α.Μ. περιήρχοντο όλα τα παράλια και συνελάμβανον πάντα μη έχοντα άδειά των. Δυστυχώς, ο εκ των οδηγών μας Γκίκας Στάμου, προ του να ευρεθεί συμπληρωματικός, ως κατ’ αρχήν εγίνετο μ’ όλους τους συνδέσμους, συνελήφθη υπό των Γερμανών ενώ ησχολείτο με σαμποτάζ. Η απώλεια αύτη επολλαπλασίασε τας δυσχέρειας επικοινωνίας. Τον τελευταίον καιρόν, συνελήφθη και ο έτερος οδηγός μας της βάσεως Σμύρνης Γεώργιος Συναδινός, υπό του Ε.Α.Μ. – Ε.Λ.Α.Σ., και ολίγου δειν θα εξετελείτο υπό της οργανώσεως ταύτης. Κατεφύγαμεν συνεπώς εις πρόσωπα μη πεπειραμένα και συχνάκις ακατάλληλα. Επί πλέον, η έλλειψις χρημάτων και ο πολλαπλασιασμός των περιορισμών επικοινωνίας, μας απεμόνωσε σχεδόν τελείως από τη Σμύρνην.
Παρ’ όλας τας προσπαθείας μας, μέσω προσώπου ανήκοντος εις την οργάνωσιν Ε.Α.Μ. και φιλικώς διακειμένου προς ημάς, προς διακανονισμόν μεταφοράς ταχυδρομείου διά Σμύρνην και υλικού καταστροφών και χρημάτων απ’ εκεί, ουδέν κατορθώσαμεν, αι δε αξιώσεις ελέγχου τας οποίας η εν λόγω οργάνωσις προέβαλεν ήσαν τόσο πολύπλοκοι και αντίθετοι με τα στοιχειώδη μέτρα ασφαλείας, τα οποία έδει να λαμβάνει μία μυστική υπηρεσία, ως η δική μας, ώστε να δύναται να θεωρηθή ότι προσεπάθει να παρεμποδίση σκοπίμως την επικοινωνία μας μετά του εξωτερικού.
Επί πλέον, λόγω ελλείψεως χρημάτων και επί τη προσόψει ότι δεν επήρκει ο χρόνος, δεν εθεωρήσαμε σπόπιμον να οργανώσωμεν απ’ ευθείας επικοινωνίαν εκ Πειραιώς με Σμύρνην.
4) V. ΒΟΗΘΗΤΙΚΟΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΝ (Προσωπικό 5). Τούτο απετελείτο από έμπιστα πρόσωπα με ειδικότητας, ως λ.χ. τεχνίτας, οδηγούς αυτοκινήτων και βοηθητικά πρόσωπα εμπιστοσύνης.
5) VI. ΑΣΦΑΛΕΙΑ (Προσωπικόν 4). Αυτή απετελείτο από 4 ενόπλους εφοδιασμένους με δελτία ταυτότητος της Ειδικής Ασφαλείας και αδείας οπλοφορίας Γερμανικάς. Ούτοι εχρησιμοποιούντο ως συνοδεία μελών της Υπηρεσίας, κατά τινας επικινδύνους και υπόπτους συναντήσεις. Αι κατωτέρω υπηρεσιαι ειργάζοντο ανεξαρτήτως των διοικούντων ερχομένων εις απ’ ευθείας επαφήν μόνον με τους επικεφαλής αυτών, οσάκις παρίστατο ανάγκη
6) VII. ΚΕΝΤΡΟ ΣΥΝΔΕΣΜΩΝ ΑΘΗΝΩΝ (Προσωπικόν 15). Αρχηγός: Γεώργιος Μίνλδερ. Το έργο τούτου ήτο να μεταβιβάζη όλα τα δελτία, απο τα καθ’ έκαστον δίκτυα εις την διοίκησιν.
Προς τον σκοπό τούτο, εχρησιμοποιούντο 2 καπνοπώλαι, εις τους οποίους οι σύνδεσμοι των διαφόρων δικτύων κατέθετον μέχρι του απογεύματος τα δελτία πληροφοριών.
Επίσης από μεμονωμένους τινας πράκτορας, παρελαμβάνοντο τα δελτία απ’ ευθείας δι’ ειδικού συνδέσμου.
Ταύτα πάντα συνεκεντρούντο και παρεδίδοντο υπό του υπευθύνου του κέντρου εις τον ειδικό σύνδεσμο της Διοικήσεως.
Το κέντρον διέθετε επίσης τηλέφωνο, εις το οποίον τα Ναυτικά Δίκτυα Πειραιώς ειδοποιούν περι της αναχωρήσεως πλοίων αργά την εσπέραν ή ενωρίς το πρωί.
Εις το κέντρο ανετίθεντο και ειδικαί αποστολαί συνδέσεως τμημάτων της Υπηρεσίας ή και μεταφοράς υλικών.
Το εν λόγω Κέντρον ελειτούργησε λίαν ικανοποιητικώς και προσηρμόζετο άριστα προς τας εκάστοτε μεταβαλλομένας συνθήκας, δυσχερεστάτας από απόψεως επικοινωνίας κατά τους δύο τελευταίους μήνας της κατοχής.
7) VIII. ΑΣΥΡΜΑΤΟΙ. Θεωρητικώς αποτελούντο εκ δύο τμημάτων, των οποίων την διοίκησιν και τον συντονισμόν είχεν ο Αντισυνταγματάρχης Σπυρ. Βλάχος, ήτοι:
A) Υπό τον Λοχαγόν Στεριόπουλον (Προσωπικόν 37) και
Β) Υπό τον Αντισμήναρχον Μυτιληναίον (Προσωπικόν-),
τούτο δε ίνα υπάρχη εν περιπτώσει ατυχήματος, τελείως στεγανόν τμήμα έτοιμον προς άμεσον λειτουργίαν. Επρόκειτο δε, συγκροτουμένου του δευτέρου, να εργάζονται εκ περιτροπής προς μεγαλυτέραν ασφαλείαν.
Το Α τμήμα περιελάμβανε: α) δύο ομάδας Σμύρνης εν λειτουργία, εξ ων η μία ήτο εφεδρική, αλλ’ ελειτούργει εκ περιτροπής με την πρώτη, β) μία ομάδα εν αναμονή διά να λειτουργήση από χωρίον της Αττικής, δι’ επικοινωνίαν με το Κάιρον και γ) τεχνικόν συνεργείον επισκευών και διαρρυθμίσεως διά παλαιά μηχανήματα. Ως προς την ομάδα Καΐρου, μη επέλθουσης συμφωνίας μετά του Ε.Α.Μ. διά την λειτουργίαν του εκτός των Αθηνών σταθμού και πάλι λόγω παραλόγων αξιώσεων της οργανώσεως αυτής (ονόματα και διευθύνσεις προσωπικού με φωτογραφίας, και ακριβή τοποθεσία του σταθμού), δεν ελειτούργησε τελικώς. Όταν παρελάβαμεν τα νέα μηχανήματα ασυρματων, η επικοινωνία επετεύχθη απ’ ευθείας από Αθηνών, διότι αν και ευρέθη τελικώς σημείον εμφανίζον ολιγωτέρους σχετικώς κινδύνους από απόψεως Ε.Α.Μ., ήτο τούτο λίαν απομεμακρυσμένον και η συγκοινωνία με τα περίχωρα είχε γίνει προβληματική.
Ο τρόπος λειτουργίας του Α΄ τμήματος εντός των Αθηνών ήτο ο εξής: Υπήρχον πέντε ή εξ οικίαι, αίτινες είχαν ενοικιασθή εις διάφορα σημεία της πόλεως, και από τας οποίας εγένετο εκ περιτροπής η εκπομπή, μεταφερομένων εις αυτάς των μηχανημάτων, καμουφλαρισμένων και υπό φύλαξιν. Κατά την ώρα της εκπομπής υπήρχε σύστημα φρουρήσεως διά σκοπών, οίτινες ειδοποίουν περί υπόπτου τίνος τον εντός της οικίας σκοπόν, οπότε και εις τίνας περιπτώσεις, επηκολούθει εσπευσμένη εκκένωσις του οικήματος. Οι εντός της οικίας ήσαν ένοπλοι διά κάθε ενδεχόμενο.
Το Β΄ τμήμα περιελάμβανε δύο ομάδας εν αναμονή, ως και συνεργείον επισκευών. Το σύστημα λειτουργίας είχε μελετηθή άλλως υπό του επί κεφαλής, διά μονίμου εγκαταστάσεως εις δύο οικήματα. Το τμήμα τούτο δεν ελειτούργησε, παρ’ όλον ότι είχε ευρεθή το προσωπικόν, διότι δεν έφθασαν τα μηχανήματα ασυρμάτου εγκαίρως και δεν υπήρχαν και χρήματα διά την λειτουργίαν. Όταν πλέον έφτασαν τα μηχανήματα, ο κ. Μυτιληναίος είχεν απέλθει της Υπηρεσίας.
Το υπό τον κ. Στεριόπουλο τμήμα ελειτούργησε, προς έπαινόν του, με ικανοποιητικήν απόδοσιν. Αφ’ ενός μεν λόγω της καλής οργανώσεώς του, εφ’ ετέρου λόγω του πατριωτισμού του προσωπικού. Ιδιαιτέρως δέον να τονισθή ότι κατά τους δύο τελευταίους μήνας, λόγω της ανωμάλου καταστάσεως εκ συμπλοκών μεταξύ Ε.Α.Μ., Ταγμάτων Ασφαλείας και Γερμανών, είχον εγκαταλειφθή τα οικήματα ασυρμάτου των συνοικιών. Με μέγαν ως εκ τούτου κίνδυνον, ελειτούργησαν από δύο μόνον οικήματα εις το κέντρον της πόλεως δις της ημέρας με Κάιρον και Σμύρνην και με υπερβολικόν φόρτον εργασίας, το τελευταίον δε δεκαπενθήμερον τετράκις της ημέρας.
Αι κατωτέρω ομάδες αποτελούν το δίκτυον πληροφοριών της Υπηρεσίας μας:
8) IX. Η Στρατιωτική ομάς Σ.Ο.1. Διοικητής: Συν/χης Σακελλαρόπουλος. (Προσωπικόν 17). Παρέδιδε καθημερινώς δελτία στρατιωτικών πληροφοριών, το οποία δεν ήσαν συστηματικώς συντεταγμένα. Υπήρχε πληθώρα πληροφοριών εις αυτά, στρατιωτικής και πολιτικής φύσεως και εσωτερικών ειδήσεων, άνευ κατατάξεως και όχι πάντα ενημερωμένων. Καθ’ όσον δε προήρχοντο εκ του ΙΙ Γραφείου του Υπουργείου Εθνικής Αμύνης, υπήρχε η πιθανότης να μην ήσαν εκμεταλλεύσιμοι, δεδομένου ότι ασφαλώς θα παρείχοντο και εις άλλας υπηρεσίας πληροφοριών, ως η δική μας.
9) X. Η Στρατιωτική ομάς Σ.Ο.2. Διοικητής : Λοχαγός Στεριόπουλος. (Προσωπικό 10). Περιορίσθη εις το να παρέχει στρατιωτικάς πληροφορίας εξ αναγνωρίσεων των περιχώρων Αττικής κατ’ αραιά διαστήματα, άνευ συστήματος, δι’ ο και έπαυσε λειτουργούσα κατά το τέλος Αυγούστου.
10) ΧΙ. Η Στρατιωτική Ομάς Σ.Ο.3. Διοικητής: Επίλαρχος Μπαλοδήμος. (Προσωπικόν 10). Παρείχε καθημερινώς στρατιωτικάς πληροφορίας της περιοχής Αθηνών και εφ’ όσον ήτο εύκολος η κυκλοφορία εις την Αττική και εξ αυτής. Επίσης και λίαν χρησίμους πληροφορίας περί σιδηροδρομικώνκινήσεων. Αι πληροφορίαι ήσαν ακριβείς και ειργάσθη αποτελεσματικώς, αλλ’ η έλλειψις χρημάτων την εμπόδισε νε λάβη την έκτασιν την οποίαν θα έδει και θα ηδύνατο.
11) ΧΙΙΙ Η Στρατιωτική Ομάς Α.Ο. 1. Διοικητής: Αντισμήναρχος Μυτιληναίος. (Προσωπικό 37). Ήτο κυρίως ομάς συγκεντρώσεως αεροπορικών πληροφοριών. Παρείχε και άλλας τινάς στρατιωτικής φύσεως πληροφορίας, όχι τόσο σημαντικας. Ως προς το αεροπορικόν μέρος, ελειτούργησε με ικανοποιητικωτάτην απόδοσιν, ήτο δε οργανωμένη με σύστημα και ακρίβειαν.
Δυστυχώς την 6ην Σεπτεμβρίου 1944 έπαυσε λειτουργούσα, εις στιγμές, καθ’ ας εζητούντο σωρείαι αεροπορικών πληροφοριών από το Στρατηγείο Μέσης Ανατολής, κατόπιν λυπηροτάτου επισοδείου, το οποίον ήτο ανάξιον Έλληνος αξιωματικού και το οποίον αναφέρεται εις τας επισυναπτομένας προτάσεις υπό το όνομα του Αντισμηνάρχου Μυτιληναίου, τον οποίον και βαρύνει.
12) ΧΙΙΙ Η Αστυνομική Ομάς ΑΣ.Ο.1, ήτο υπό τον κ. Έβερτ, Αστυνομικόν Διευθυντή Αθηνών. (Προσωπικόν 37). Παρείχε καθημερινώς πάσης φύσεως πληροφορίας και συνέτρεχε τηνΥπηρεσία μας από πάσης απόψεως εις ότι ήτο της αρμοδιότητός του, με πραγματικόν ζήλον και προθυμίαν. Πληροφορίας μετέδιδε Ναυτικάς καλάς αλλά όχι αρκετά εγκαίρως προκειμένου περί αναχωρήσεως πλοίων. Ωσαύτως, πληροφορίας εκ Γερμανικών πηγών καλάς, και γενικάς τοιαύτας. Κυρίως οφείλεται εις την ομάδα αυτήν έπαινος διά των δικτύων στρατιωτικών της πληροφοριών υπό τον Ταγματάρχην Πετσίλαν, Το δίκτυον τούτο ήτο άριστα ωργανωμένον και ειργάζετο με σύστημα και σοβαρότητα. Δυστυχώς η έλλειψις χρημάτων ημπόδσε να του δοθή η ανάλογος έκτασις, οπότε η απόδοσίς του θα ήτο ασφαλώς σημαντικοτάτη, διότι, και με τα πενιχρά ακόμη μέσα τα οποία διετίθεντο δι’ αυτήν, είχεν αρίστην απόδοσιν.
13) XIV. Η Ναυτική Ομάς Ν.Ο.1., υπό τον Μ. Αλεφραγκήν. (Προσωπικόν 6). Ήτο το καλύτερον δίκτυον Ναυτικών πληροφοριών της Υπηρεσίας. Παρηκολούθει συστηματικώτατα ημερησίως όλην την κίνησιν του λιμένος Πειραιώς και του Αγ. Γεωργίου Κερατσινίου, ως επίσης και την κίνησιν ενός εκάστου των ατμοπλοίων. Πάντοτε δε αμέσως ειδοποιούμεθα περί της αναχωρήσεως των πλοίων.
14) XV. Η Ναυτική Ομάς Ν.Ο.2., υπό τον Β. Κυπαρισσιώτην. (Προσωπικόν 8). Ήτο δίκτυον Ναυτικών πληροφοριών, το οποίο κατ’ αρχάς δεν ελειτούργει πολύ ικανοποιητικώς. Συν τω χρόνω όμως, με εργασίαν κατώρθωσε με επαινετήν προσπάθειαν και έφτασε σχεδόν εις απόδοσιν το δίκτυον Ν.Ο.1. Ούτως, ειδοποιεί κανονικά περί των αναχωρήσεων και μας ετήρει ενήμερους της ημερησίας κινήσεως Πειραιώς και Αγ. Γεωργίου, συχνότατα δε κατώρθωνε και προέβλεπεν ορθώς τας επικειμένας αναχωρήσεις.
15) XVI. Η Ναυτική Ομάς Ν.Ο.3., υπό τον Κ. Φούντον. (Προσωπικόν 6). Ήτο δίκτυον Ναυτικών Πληροφορίων, το οποίον συνέλεγεν ημερησίως πληροφορίας εκ του λιμένος Πειραιώς και περί του Ναυστάθμου και Σκαραμαγκά. Η προσπάθειά του ήτο καλή, αλλά δεν κατώρθωσε ποτέ να έχει σύστημα, ούτε και την απαιτουμένην ενημερότητα.
Σχετικώς με τας Ναυτικάς πληροφορίας, δυστυχώς όταν εζητήσαμε από το Στρατηγείο Μεσης Ανατολής, περί τα τέλη Ιουλίου, βραχυτάτην επαφήν δι’ ασυρμάτου και δι’ ειδικού κώδικος ίνα, καθ’ εκάστην εσπέραν και ώραν 21, ειδοποιήται εγκαίρως περι της αναχωρήσεως των ταχέων πετρελαιοκινήτων πλοίων, τα οποία είχον έλθη εκ Ρουμανίας και τα οποία αναχωρούντα εκ Πειραιώς τας εσπερινάς ώρας, κατώρθωναν να φτάνουν εις Κρήτην και Δωδεκάνησον τας πρωινάς ώρας της επομένης, δεν μας εδόθη διά λόγους ασφαλείας του κώδικος. Ούτω, δεν ηδυνήθημεν να εκμεταλλευθώμεν ικανοποιητικώς τας πληροφορίας αυτάς.
16) XVII. Η Ομάς Ε.Ο.1., υπό τον Α. Σταυρόπουλον. (Προσωπικόν 51). Παρείχε σχεδόν καθημερινώς Ναυτικάς και Αεροπορικάς πληροφορίας άνευ σοβαρότητος, ως και τίνας Στρατιωτικάς. Ωσαύτως παρείχε πληροφορίας Γερμανικής πηγής, εκ σχέσεων με διερμηνέα των Σ.Σ., αλλά και αυταί αι πληροφορίαι ήσαν άνευ μεγάλης σημασίας, παρ’ όλον ότι θα ηδύνατο να είχε γίνει εκμετάλλευσις των σχέσεων τούτων καλύτερον, αν ήτο ειλικρινέστερος και ολιγότερον φιλοχρήματος ο επί κεφαλής, όστις παρείχε τας πληροφορίας αυτάς όλας φύρδην μύγδην, άνευ συνεχείας και συστήματος μάλλον, ίνα δικαιολογή τα έξοδα τα οποία ηξίου να λαμβάνη.
Νυν ούτος παρουσιάζει ως συνεργάτας του πληθώρα ανθρώπων, αλλ’ εκ της εργασίας η οποία ενεφανίζετο ουδόλως δικαιολογείται η ύπαρξη τοιούτου αριθμού, και δέον να δοθούν αι αναγνωρίσεις υπηρεσίαςμετά μεγίστης επιφυλακτικότητος.
Οι κατωτέρω είναι κυρίως μεμονωμένοι πράκτορες, έχοντας μεν συνεργάτας, αλλ’ από κύκλον γνωστών των και ανευ συστηματικού δικτύου. Απέδοσαν καλά αποτελάσματα. (8 Πράκτορες):
17) ΧVIII
Ο Ε.Ο.3, Διονύσιος Τριβόλης, έδιδε πληροφορίας, Γερμανικάς κυρίως.
Ο Ε.Ο.4, Δημήτριος Δημητριάδης, ήρχισε τας εργασίας του μόνον τον Αυγουστον, οπότε ήδη η υπηρεσία εστερείτο χρημάτων. Άλλως, θα απέδιδεν ασφαλώς καλά αποτελέσματα σχετικώς με πληροφορίας, ίσως δε και σαμποτάζ εις Πειραιά. Είχε και δυνατότητα διείσδυσεως εις Γερμανικάς υπηρεσίας.
Ο Ε.Ο.5, Γεώργιος Δρόσος, έδιδε κυρίως ειδήσεις πολιτικάς και εσωτερικού, ως και τινας εκ Γερμανικών πηγών.
Ο Ε.Ο.6, Γεώργιος Μπούρλος, έδιδε άνευ αμοιβής πληροφορίας πολιτικού περιεχομένου και εκ Γερμανικών πηγών συχνάκις πολυτίμους.
Ο Ε.Ο.7, Ελένη Σινιόσογλου, έδιδεν άνευ αμοιβης πληροφορίας εκ Γερμανικής πηγής, συνάκις επιτυγχάνουσα συμαντικά τινά.
Ο Ε.Ο.8, Αλέξανδρος Τσάτσος, έδιδεν άνευ αμοιβής πληροφορίας εκ Γερμανικής πηγής και πολιτικάς, φανείς με τας επαφάς του λίαν χρήσιμος διά βοήθειαν εις το αντισαμποτάζ της τελευταίας περιόδου.
Ο Ε.Ο.9, Αλέξανδρος Βελλίνης, έδιδεν άνευ αμοιβής σημαντικάς πληροφορίας εκ Γερμανικών πηγών και ανέλαβε να κάμη τας επαφάς και κρούσεις, ίνα συνθηκολογήσουν τα εν Ελλάδι Γερμανικά στρατεύματα, άνευ αποτελέσματος όμως, καθ’ όσον αντελαμβάνοντο ούτοι ότι δεν είχον ν΄αντιμετωπίσουν σημαντικάς Συμμαχικάς Δυνάμεις.
Ο Ε.Ο.10, Ιερώνυμος Πίνδος, έδιδεν άνευ αμοιβής πληροφορίας οικονομικής φύσεως.
Εκτός αυτών υπήρχον διάφορα άλλα πρόσωπα, τα οποία λόγω των επαφών και γνωριμιών τας οποίας είχον, εχρησιμοποιούντο οσάκις η Υπηρεσία είχε ανάγκη αυτών, ως λ.χ. διά την διανομήν των συντάξεων, δι’ αποφυλακίσεις και δι’ επιδίωξιν επιλύσεως ζητημάτων με ορισμένα πρόσωπα, τα οποία δεν επιθυμούμεν να πλησιάσωμεν.
18) ΧΙΧ. Τελείως κεχωρισμένη της υπολοίπου Υπηρεσίας ήτο η Υπηρεσία Τύπου και Προπαγάνδας. (Προσωπικόν 25).
Ραδιοφωνικόν Δελτίον. Υπεύθυνος εκδόσεως : Πάνος Κόκκας. Η Υπηρεσία εχρηματοδότησεν εν μέρει το Ραδιοφωνικόν Δελτίον, το οποίον εκυκλοφόρει κατ’ αρχάς τρις της εβδομάδος, κατόπιν δε ημερησίως, από της εποχής καθ’ ην εσφραγίσθησαν τα ραδιόφωνα. (Ιανουάριος 1944).
Εφημερίς “Ελευθερία”. Αρχισυντάκτης Γ. Δρόσος. Από της 20ης περίπου Αυγούστου, η Υπηρεσία εξέδωκεν ημερησίαν παράνομον εφημερίδα “Η Ελευθερία”, προς διενέργεια Βρετανικής προπαγάνδας. Αύτη διενέμετο δωρεάν και συνεπλήρωσε εν κενόν λίαν αισθητόν από μακρού χρόνου, δεδομένου ότι τα παράνομα φύλλα εν γένει εξεδίδοντο κατά αραιά χρονικά διαστήματα, και ησχολούντο κατά το πλείστον με την εσωτερικήν και μόνον κομματικήν πολιτικήν. Από της πρώτης στιγμής εγένετο ευμενέστατα δεκτή εκ μέρους του κοινού, και εξηρέθισε τους Γερμανούς διά την θρασύτητα του γεγονότος να εκδίδηται παρανόμως ημερησία εφημερίς.
Αι τεχνικαί δυσχέρειαι και οι κίνδυνοι οι συνδεόμενοι με την λαθραίαν εκτύπωσιν, σύνταξιν και διανομήν, ήσαν μεγάλοι. Η εκτύπωσις εγένετο τη νύχτα, κατά τον τελευταίο μάλιστα καιρό άνευ ηλεκτρικού, ενεκλείετο το προσωπικόν εις το τυπογραφείον καθ’ όλη τη διάρκεια της νυχτός, από της 20 ώρας και κατόπιν από της 18ης ώρας μέχρι της επομένης πρωίας. Τονίζομεν ταύτα, ίνα εξαρθή η φιλοπατρία του κατωτέρου προσωπικού, το οποίον αδιαλείπτως και μετά θάρρους εξετέλεσε το έργον του.
19) ΧΧ. ΣΑΜΠΟΤΑΖ. Ότε ανελάβομεν την Υπηρεσίαν, συνελήφθησαν ταυτοχρόνως περίπου και τινες καταστροφείς παλαιών ομάδων ως και ο επί κεφαλής των καταστροφών, όστις ως εκ θαύματος διέφυγε και απεστάλη μετά τινων άλλων εις Μέσην Ανατολήν.
Εφάνη αμέσως επιτακτικόν να διακοπή πασα σχέσις με τας παλαιάς ομάδας σαμποτάζ, εις τας οποίας φαίνεται ότι είχε παρεισφρύση πράκτορας των Γερμανών. Τούτον και έγινε, εξαιρουμένης μιας ομάδος, της υπ’ ο τον Ε.Ο.1. Αυτή δεν μας προκάλεσε αρκετάς ανησυχίας, ως εκ της στάσεως της, τελικώς δε δυστυχώς συνελλήφθη συμπαρασύρασα και τον οδηγό μας Ευβοίας Γκίκαν Στάμου (ίδε Κεφ. ΙV), διότι και ούτος ήθελε ν’ αναμιχθή και πάλιν ως και προ τινος καιρού, εις καταστροφάς. Είναι τούτο τοσούτο μάλλον λυπηρόν, όσω τελικώς ετυφεκίσθησαν όλοι κατά τας ημέρας της αναχωρήσεως των Γερμανών.
Νέοι αξιωματικοί ανέλαβον τον σχηματισμό και ετέθησαν επί κεφαλής των νέων ομάδων. Ούτοι εργάσθησαν πραγματικά με ζήλον και πατριωτισμόν, και επέτυχον άριστα αποτελέσματα, εξουδετερώσαντες εις το ελάχιστον διά την Διοίκησή τους εκ της φύσεως της εργασίας ταύτης κινδύνους και εκβιασμούς.
Αι ομάδες αυταί ήσαν:
Α. Ομάδες Στέλιου, υπό τον Ταγματάρχην Δούκαν Στεφ., όστις ήτο και ο επί καφαλής αξιωματικός όλων των ομάδων, με βοηθόν τον Λοχαγόν Βέρρον Διον. – (Προσωπικόν 10). Εξετέλεσαν τα σαμποταζ τα αναφερόμενα εις την συνημμένην έκθεσιν υπ’ αριθ. 10 (με την Γ. Ομάδα), 6 και 9.
Β. Ομάδες Βασιλάκη, υπό τον Υπολοχαγόν Τούσαν Βασ. – (Προσωπικόν 12). Εξετέλεσαν τα σαμποτάζ τ’ αναφερόμενα εις την συνημμένην έκθεσιν υπ’ αριθ. 1, 2, 3, 4, 5, 7, 8, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 20.-
Γ. Ομάδες Νικ, υπό τον Ανθυποπλοίαρχον Κροντήρην Νικόλαον. (Προσωπικόν 12). Εξετέλεσαν τα σαμποτάζ, τ’ αναφερόμενα εις την συνημμένην έκθεσιν υπ’ αριθ. 10 (με την Α Ομάδα), 11, 19 ή αντισαμποτάζ 4.
Την εποπτείαν των άνω αξιωματικών είχεν ο Αντισυνταγματάρχης Παναγόπουλος.
Εκτός των ανωτέρω, έδρων κεχωριμένως:
Δ. Ομάδες Περικλή, υπό τον Β. Κυπαρισσιώτην (Ν.Ο.2, ίδε XV). (Προσωπικόν 13) . Αυτή εξετέλεσε τα σαμποτάζ τ’ αναφερόμενα εις την συνημμένην έκθεσιν, υπ’ αριθ. αντισαμποτάζ 1, 2, και 3. Παλαιά ομάς ούσα, έμεινεν εν αργία επί τινα χρόνον διά λόγους ασφαλείας των μελών της. Εξετέλεσε λίαν επιτυχώς τα αντισαμποτάζ των ημερών εκκενώσεως των Γερμανών εις τον Λιμένα Πειραιώς.
Ε. Ομάς Γιαννάκη, υπό τον Α. Σταυρόπουλον (Ε.Ο.1. ίδε XVII). (Προσωπικόν 5)., η οποία ως είπομεν ανωτέρω, συνελλήφθη εκτός του αρχηγού της.
Υπεβάλαμεν ήδη πλήρη έκθεσον των γενομένων καταστροφών από 1/7/44, και επισυνάπτομεν αντίγραφον.
Η εργασία αύτη δεν απέδωκεν αμέσως τα αναμενόμενα αποτελέσματα και εβράδυνε να εκδηλωθή η πλήρης δράσις των ομάδων λόγω των πολλών κινδύνων και του δυσχερούς της εξευρέσεως καταλλήλων προσώπων. Προς το τέλος δε, εκ της παρουσιασθείσης ελλείψεως χρημάτων πολλά τα οποία θα ηδύνατο να γίνουν δεν επετεύχθησαν.
20) ΧΧΙ. ΣΥΛΛΗΨΕΙΣ ΚΑΙ ΕΚΤΕΛΕΣΕΙΣ. Εκ των συνεργατών μας, περί τους 15 σαμποτέρ συνελήφθησαν κατά καιρούς, εκ των οποίων 5 ανήκον εις παλαίας ομάδας. Κατεβάλαμεν πολλάς ενεργείας και εσώσαμεν αρκετούς. Οι 5 παλαιοί, τους οποίους και δεν εγνωρίζαμεν, ετυφεκίσθησαν μετά του οδηγού μας Ευβοίας. Εκ των δικών μας, ο εις εξετελέσθη σχεδόν επί τόπου, αφού εβασανίσθη φρικωδώς, έτεροι δε δύο εξηφανίσθησαν κατόπιν ενός σαμποτάζ.
Εκ των παλαιών, συλληφθέντων κατά Μάρτιον, τους πλείστους δεν εγνωρίζαμεν. Δι’ όσους εγνωρίζαμεν, κατεβάλαμεν προσπαθείας, αλλ’ η έλλειψις χρημάτων κατεστησεν ανωφελείς τας ενεργείας μας.
Εν τω σύνολω, θύματα της Οργανώσεως είναι περί τα 28, διά τας οικογενείας των οποίων είναι ηθική υποχρέωσις να ληφθή οπωσδήποτε μέριμνα εις το μέλλον.
Ως προς το προσωπικό εν γένει, δέον να τονισθή ότι το πλείστον ειργάζετο εκ πατριωτικών λόγων και εκ συναισθήσεως του καθήκοντος. Φυσικώ τω λόγω, εδίδοντο αποζημιώσεις, διότι τινές εγκατέλειπον την θέσιν ή το επάγγελμά των, άλλων δε οι μισθοί ήσαν ανεπαρκέστατοι, αλλά δεν είναι παντάπασι δυνατόν να ονομασθούν αι αποζημιώσεις αυταί μισθοί (εκτός μερικών μόνον περιπτώσεων). Τα διδόμενα είχον μάλλον μορφήν επιδόματος διατροφής, διότι αι συνθήκαι διαβιώσεως ήσαν τραγικές από πάσης απόψεως και το προσωπικόν έπρεπε τουλάχιστον να τρώγη κάπως ανεκτά (παραλειπομένης της ενδυμασίας κ.λ.π.), διά να δικαιούται κανείς να αναμένη εργασίαν από αυτό. Ειδικώς διά τους αξιωματικούς, το μέγιστον ποσοστόν προσεφέρθη να εργασθή εθελοντικώς διά λόγους πατριωτισμού, ηρνήθη δε να λαμβάνη αποζημίωσιν, έστω και διατροφής. Κατόπιν επιμονής της Διοικήσεως και ίνα αυξηθή η αποδοτικότης των, οι αξιωματικοί ούτοι εδέχθησαν ότι έπρεπε να ήναι κάπως παραμερισμένη η φροντίς του επισιτισμού αυτών και των οικογενειών των.
Το συνολον του προσωπικού Διοικήσεως, Υπηρεσιών Πληροφοριών, Υπηρεσίας Σαμποταζ και όλων των άλλων διαφόρων κλάδων, ανήλθε κατά την εποχήν της Διοικήσεώς μας, εις περίπου 350 άτομα. Εκ τούτων ήσαν:
Αξιωματικοί μόνιμοι 53
Αξιωματικοί έφεδροι 10
Υπαξιωματικοί 9
Αξιωματικοί και Υπαξ/κοί Χωροφυλακής 7
Αξιωματικοί Αστυνομίας και Αστυφύλακες 25
Ιδιώται 227
Γυναίκες 24
Η Υπηρεσία ελειτούργησε κανονικώς και τα τέλη Ιουνίου, Ιούλιον και αύγουστον, ευρισκόμενη τον πρώτο καιρό εις το στάδιο της αναδιοργανώσεως, το οποίον υπήρξεν αρκετά δυσχερές. Αφ’ ενός λόγω της εντόνου παρακολουθήσεως, η οποία ησκείτο διά κάθε μυστικήν κίνησιν υπό των Γερμανών (αναζητούντων Αγγλικάς μυστικάς Υπηρεσίας, Εθνικάς Οργανώσεις, Ε.Α.Μ. – κομμουνιστάς), υπό της Εθνικής Ασφαλείας (αναζητούσης Ε.Α.Μ. – κομμουνιστάς), υπό των Εθνικιστικών Οργανώσεων (επιτηρουσών Γερμανούς πράκτορας, Ε.Α.Μ. – κομμουνιστάς), υπό του Ε.Α.Μ. (αναζητούντος Αγγλικάς μυστικάς Υπηρεσίας, Εθν. Οργανώσεις, Ειδικήν Ασφάλειαν και Γερμανούς Πράκτορας). Αφ’ ετέρου, λόγω των δυσχερειών διεξαγωγής πάσης μυστικής εργασίας, του περιορισμού μέσων κυκλοφορίας και αποκρύψεως και του περιορισμού του κύκλου ελευθέρας κινήσεως, καθ’ όσον εις όλα τα σημεία πλην του κέντρου της πόλεως διεξήγοντο οδομαχίαι Ταγμάτων Ασφαλείας και Γερμανών κατά Κομμουνιστών, ως και συνεχείς έρευναι, έλεγχοι και κατ’ οίκον έρευναι.
Κατά τα μέσα Αυγούστου ήρχισαν να αναφαίνωνται χρηματικαί δυσχέρειαι, περί των οποίων ειδοποιήσαμε το Γενικό Στρατηγείο εγκαίρως τηλεγραφικώς (αριθ. 200 της 2/8/44, αριθ. 211 της 7/8/44, και άλλα κατόπιν), λέγοντας συνάμα ότι δεν ηδυνάμεθα να επεκτείνωμεν τας εργασίας μας, τούτο, εκ του φόβου μήπως βραδύνη η άφιξις χρημάτων ή μήπως εγκεταλειφθώμεν τελικώς.
Από τότε ήρχισεν απλώς και μόνον να διεξάγηται η τρέχουσα εργασία, χωρίς να τολμώμεν να σχηματίσωμεν νεά δίκτυα ή να προσπαθώμεν να δημιουργώμεν νέους τρόπους παρενοχλήσεως των Γερμανών. Εξ αυτού του λόγου ακριβώς και επειδή δεν απεστάλησαν αμέσως ασύρματοι, ο νέος κλάδος Θεσσαλονίκης, εις τον οποίον είχον δοθή εντολαί και χρήματα από τον ίδιο τον Ι. Πελτέκην, ηχρηστεύθη και δεν ηδυνήθη να λειτουργήση.
Από των αρχών Σεπτεμβρίου, μη έχοντες πλέον χρήματα ούτε και απάντηση εις τα επανειλημένα τηλεγραφήματά μας, ουδέ νύξιν εάν θα αποστέλοντο χρήματα και αν έπρεπε να δανεισθώμεν προς συνέχιση της υπηρεσίας, εφθάσαμεν εις το απροχώρητον.
Συλληφθέντων όμως τότε δύο σαμποτέρ, μετ’ επιτυχή ενέργειαν καταστροφής τινος, ηναγκάσθημεν να δανεισθώμεν χρήματα, ίνα προσπαθήσωμεν να τους αποφυλακίσωμεν. Έκτοτε γενομένης αρχής κατεφύγομεν εις δάνεια, τα οποία όμως συν τω χρόνω, δυσχερώς εξευρίσκοντο.
Η όλη υπηρεσία διεξήγετο, ως εκ τούτου με μεγίστην δυσχέρειαν και ούτε καν τους μισθούς δεν ηδυνάμεθα να πληρώνωμε εξ ολοκλήρου. Δέον να τονισθή, ότι το μέγιστον μέρος του προσωπικού επέδειξεν άριστην διαγωγήν, και εξηκολούθησε εργαζόμενον με τον αυτό ζήλον, μολονότι επληρώνετο εν μέρει μόνον. Και ναι μεν η εργασία ήτο πατριωτικόν καθήκον, αλλ’ ο βίος είχεν ακριβήνει τόσο πολύ, ώστε επέρασαν όλοι εξαιρετικά δυσκόλους στιγμάς, διάτι αι αποζημιώσεις τας οποίας ελάμβαναν ήσαν ο μόνος πόρος ζωής των περισσοτέρων. Δεν παραλείπομεν δε να ειπώμεν ότι κατά την εποχήν εκείνην, εξετέθημεν σοβαρώς έναντι των υφισταμένων μας, οι οποίοι δεν ηδύνατο να φαντασθούν ότι τοιαύτη υπηρεσία αφήνετο άνευ χρημάτων.
Εις ταύτα προστέθησαν αι δυσχέρειαι της ελλείψεως ηλεκτρικού φωτός, τραμ, ηλακτρικού σιδηροδρόμου Πειραιώς και τηλεφώνων, ως και ο περιορισμός της κυκλοφορίας μέχρι της 20ης ώρας και τέλος μέχρι της 18ης ώρας, άτινα καθίστων πάντα τεχνικώς δυσκολότατην την λειτουργίαν της Υπηρεσίας.
Είναι αξιοσημείωτον ότι, λόγω της ελλείψεως αυτής των χρημάτων, παρεκωλύθη τα μέγιστα η συλλογή πληροφοριών, αι οποίαι εζητούντο επειγόντως από το Στρατηγείο Μέσης Ανατολής την εποχή της εκκενώσεως των Γερμανών, επίσης και το έργον αντισαμποτάζ το οποίον μας ανατέθη. Είχον παρουσιασθή πολλαί δυνατότητες τότε, ακόμη και προτάσεις παραδόσεως ενόπλων τμημάτων Πολωνών και Ιταλών. Θα ηδύνατο τούτοι να χρησιμοποιηθούν κατά των Γερμανών, αλλά ταύτα παντα προσέκρουσαν εις την έλλειψιν χρημάτων.
Σχετικώς με το έργον αντισαμποτάζ της επιτροπής Herpo, εις το οποίον η ημετέρα Υπηρεσίαν συμμέτεσχεν ενεργώς, έχομεν να παρατηρήσωμεν τα εξής:
Α. Η σύστασις της επιτροπής έπρεπε να είχε γίνει ενωρίτερον, η δε προεργασία να είχεν αρχίσει ένα ή δύο μήνας πρότερον, είχομεν δε σχετικώς αναφερθεί τηλεγραφικώς (αριθ. 222 της 15/8, ), εις απάντησιν δικού σας. Τούτο ίνα μελετηθούν ανέτως και λεπτομερώς οι στόχοι και να δημιουργηθή μιά συνεχής παρακολούθησις τούτων .
Β. Έπρεπεν η επιτροπή να αποτελήται από πρόσωπα ειδικώς απασχολούμενα με το έργον αυτό. Ο Στρατιωτικός Διοικητής είχε μεγάλας ευθύνας ως εκ της θέσεως του διά την τήρησιν της τάξεως, ώστε να μην δυναται ν’ απασχολήται αλλαχού, Είχε δε δυνάμεις ενεπαρκείς, και δεν ηδύνατο να διαθέση ταύτας δι’ αντισαμποτάζ. Το αυτό δύναται να λεχθή και διά τον Αστυνομικόν Διευθυντή Αθηνών.
Γ. Έβλεπον αμφότεροι τα πράγματα, κυρίως από τη σκόπιά της επισήμου ιδιότητός των και υπο το πρίσμα της Στρατιωτικής ιεραρχίας. Ο Στρατ, Διοικητής, ιδίως, έχων ως επί το πλείστον εμπιστοσύνη μόνον εις τα όργανά του, ανέθετεν εις αυτά την εκτέλεσιν εντολών κατά προτίμησιν, και ανεξαρτήτως ημών. Αι εργασίαι αυταί, τουναντίον, έπρεπε να είχον ενιαία κατεύθυνσιν, να γίνουν δε από ομάδας εθελοντών, εκλεγομένων με προσοχήν, θα απήτουν δε αρκετήν προπαρασκευήν.
Δ. Άλλος τρόπος θα ήτο η κατανομή των στόχων εις ορισμένας υπηρεσίας, ειδικώς ασχοληθείσας με καταστροφάς, διότι αι μυστικαί συνεργασίαι πολλών υπηρεσιών ή προσώπων είναι δυσχερείς και δεν αποδίδουν.
Τ’ αποτελέσματα θα ηδύναντο να είναι πολύ καλύτερα, αλλά μας παρεκώλυσε τρομερά και εις αυτό η έλλειψις χρημάτων. Εξαιρετικάς δυσχερείας προεκάλεσε και η καμουφλαρισμένη, τρόπο τινά, αντίδρασις του Ε.Α.Μ., το οποίον, θεωρούν ότι ήτο δήθεν μόνον αρμόδιον, δεν εδέχετο να έλθη εις επαφήν και συνεννόησιν, παρακωλύσαν ούτως σημαντικώς και διαφοροτρόπως το έργον.
Τα μόνα θετικά αποτελέσματα του αντισαμποτάζ, τα οποίαν γνωρίζομεν, υπήρξαν:
Αι συνεννοήσεις και ενέργειαι του Headsman, διά την διάσωσιν του Εργοστασίου Παραγωγής της Ηλεκτρικής Εταιρίας.
Η Τηλεφωνική Εταιρία, άγνωστον αν διεσώθη τυχαίως ή δι’ ενεργειών του Headsman προς ορισμένας κατευθύνσεις, ή δι’ ενεργειών δικών μας διά του Βελλίνη (Ε.Ο.9) προς τον Jobek.
Το καθαρώς έργον της YVONNE, της βυθίσεως του s.s Crespi 800 τόννων, του δεξαμενοπλοίου 9.000 τόννων Kundsen και της πλωτής δεξαμενής Νο. 2 φερούσης το αντιτορπιλλικόν San Martino τα οποία πάντα προορίζοντο διά την απόφραξιν της εισόδου του λιμένος Πειραιώς.. Το σχέδιο δε θα επετύγχανε πλήρως, διότι εδόθησαν διαταγαί να βυθιστή το s.s. Carola 1.350 τόννων και εκ νέου να γίνη επίθεσις κατά της πλωτής δεξαμενής Νο. 1, ήτις είχεν ήδη χτυπηθή και συνεκρατείτο διά συρματοσχοινίων, ως αναφέρεται εις την συνημμένην έκθεσιν των Σαμποτάζ. Αλλ’ η εκρυθμος κατάστασις εκ της αντιδράσεως του Ε.Α.Μ., προκάλεσεν τοιαύτην δυσχέρειαν εις την μεταφοράν των υλικών, ώστε κατά την μετάβασίν του εις Πειραιά, εξηφανίσθη δι’ αγνώστους λόγους ο μεταφορεύς με τας τελευταίας 5 χελώνας, τας οποίας διεθέταμεν.
Το καθαρώς έργον της YVONNE των προσωρινών αχρηστεύσεων πολλών ατμομηχανών Σ.Ε.Κ. και Σ.Π.Α.Π. (ίδε έκθεσιν Σαμποτάζ), αφ’ ενός ίνα δυσχερανθή η Γερμανική υποχώρησις, κυρίως όμως ίνα περισωθούν, προς ταχείαν επισκευήν και επαναχρησιμοποίησιν. Αλλά δεν γνωρίζομεν πόσες τελικώς διεσώθησαν, διότι κατόπιν, πολλαί των Σ.Π.Α.Π. ερρίφθησαν εις την διώρυγα Κορίνθου και Κακήν Σκάλαν, πολλαί δε των Σ.Ε.Κ. προωθήθησαν προς βορράν ρυμουλκούμεναι.
Σημαντικόν σημείον της δράσεως της οργανώσεως υπήρξεν η συμβολή της εις την άνευ σχεδόν εχθροπραξιών εκκένωσιν της Ελλάδος υπό των Γερμανών.
Κατά τα τέλη Ιουνίου και αρχάς Ιουλίου 1944 παραμονήν του εις Αθήνας, ο Ι. Πελτέκης εβολιδοσκόπησε διά τινωνπροσώπων τους Γερμανούς, διά την κατά διαφόρους τρόπους ειρηνικήν μεταβίβασιν της Ελλάδος από της κατοχής των Γερμανών εις τας Συμμαχικάς Στρατιωτικάς Αρχάς.
Επειδή η Ρώσσικη προέλασις εις Ρουμανίαν καθίστα την περαιτέρω παραμονήν των Γερμανών εν Ελλάδι άσκοπον στρατηγικώς, και επειδή περαιτέρω επισυσώρευσις πολεμικών δεινών εις την Χώραν αυτήν διά στρατιωτικών επιχειρήσεων θα ήτο περιττή από πλευράς Συμμαχικής πολεμικής προσπάθειας και επιβλαβής για την Ελλάδα, εζητήθη να εξευρεθή βάσις συνεννοήσεως. Τούτο δε με σκοπόν, αφ’ ενός ν’ αποφευχθή τυχόν ρήξις μεταξύ των αντιμαχομένων εν Ελλάδι παρατάξεων και αφ’ ετέρου ίνα αρχίση το ταχύτερον το έργον της ανοικοδομήσεως από τους επί τούτω οργανισμούς (M.L. – UNRRA), διότι η χώρα δεν ήτο δυνατόν ν’ αντέξη περισσότερον εις την δυστυχίαν.
Ο Πελτέκης αναχωρών εκόμισεν υπόμνημα, το οποίον περιείχε τας Γερμανικάς απόψεις. Επηκολούθησαν δε και τα σχετικά τηλεγραφήματα. Τον χειρισμόν εκ μέρους των Γερμανών είχεν αναλαβει ο Arthur Seitz, της εν Αθήναι Γερμανικής Πρεσβείας.
Επροτάθη παραμονή Αστυνομικής δυνάμεως Γερμανικής, διά να τηρηθή η τάξης εις τα μεγάλα κέντρα, μέχρις ότου αφιχθούν αι Συμμαχικαί Δυναμεις και παραδοθή δύναμις αύτη με τας πολεμικάς τιμάς. Επροτάθησαν επίσης άλλες τινές λύσεις. Τέλος οι Γερμανοί έρριψαν την ιδέα ν’ ακολουθηθή η βαθμιαία υποχώρησις των από σύγχρονον κατάληψιν των εκκενουμένων εδαφών υπό των Συμμάχων, συμφωνουμένου σιωπηρώς να μην γίνουν εχθροπραξίαι, ως έγινεν εις την Sienna, εν Ιταλία.
Φαίνεται, ότι το τελευταίο προεκρίθη, ως εκ των γεγονότων εξάγεται. Αλλ’ ίνα αμφότεραι αι πλευραί αποκτήσουν εμπιστοσύνην εις τας διαπραγματεύσεις και διά να μη δημιουργηθή θόρυβος εκ της μεταβάσεως Γερμανών αντιπροσώπων εις την Μέσην Ανατολήν, ανετέθησαν αι τελειωτικαί συνομιλίαι εις Βρετανόν Αξιωματικόν εκ των εν Ελλαδι ευρισκομένων.
Δυστυχώς, φαίνεται ότι η συμφωνία δεν ήτο πλήρης και δεν έφτασε μέχρι λεπτομερειών, ούτω δε δεν απεφεύχθη η καταστροφή των λιμένων Πειραιώς και Θεσσαλονίκης, παρ’ όλον ότι ούτοι εστερούντο πλέον στρατιωτικής σημασίας, καταστροφή, εξ ης σημαντικώς παρακωλύεται το έργον της βοηθείας των Συμμάχων εις την ανοικοδόμησιν της Ελλάδος.
Εν τω συνόλω, δέον να λεχθή ότι η τετράμηνος διοίκησις της Υπηρεσίας υφ’ ημών ήτο μάλλον βραχεία περίοδος, διά να δυνηθή ν’ αποδώση τ’ αποτελέσματα, τα οποία ίσως θ’ ανεμένοντο. Η ραγδαία όθεν εξέλιξις των γεγονότων δεν μας εύρεν όσον θα έδει οργανωμένους, εις επίμετρον δε η έλλειψις χρημάτων μας εδημιούργησεν εμπόδια, τα οποία ήτο αδύνατον να παρακάμψωμεν.
Δέον ιδιαιτέρως να τονισθή, ότι περιορίσαμεν τα καθήκοντά μας εις πολεμικά τοιαύτα, αποφυγόντες επιμελώς πάσαν ανάμιξιν εις την πολιτικήν.

Advertisements