Εκθεση παραλαβής οπλισμού/επίθεση από ΕΛΑΣ, 2 Οκτ 1944


Έκθεσις
Επί της παραλαβής και μεταφοράς του οπλισμού

Την 16-9-44  διετάχθη όπως μεταβώ εις το καθορισθέν σημείον, Κακή θάλασσα, παρά την Μονήν Κερατέας, των παλαιοημερολογητών, προς υποδοχήν, παραλαβήν και μεταφοράν του αναμενόμενου οπλισμού. Ανεχώρησα αυθημερόν, αφ’ ου διά του βοηθού μου Λοχαγού Πυρ/κού Ξένου Μ. διέταξα  όπως, το  προκαθορισθέν  απόσπασμα  ασφαλείας  εξ  20 ανδρών κινηθή προς ΚΟΥΒΑΡΑΝ ένθα θα παρελαμβάνετο υπό οδηγού και θα ωδηγείτο στο εκλεγέν προς απόκρυψιν αυτού σημείον. Λόγω απροόπτου το απόσπασμα δεν εκινήθη αμέσως αλλά την επομένην αυξηθέν εις 30 άνδρας, αφίχθη άνευ απροόπτου και ωδηγήθη εις τον καθορισθέντα δι’ αυτό χώρον.-

Άμα τη αφίξει μου εις τον όρμον αποβάσεως επληροφορήθην ότι, τελευταίως είχον εγκατασταθή εκεί εις προχείρους καλυβας, πρόσωπα τινα εις ΚΕΡΑΤΕΑΣ με την πρόφασιν του παραθερισμού, εν’ ω ήσαν Κομουνισταί, μεταξύ των οποίων και ο διδάσκαλος του χωρίου και τινες άλλοι, φεύγοντες άπαντες την δίωξιν των Γερμανών. Κατόπιν τούτου προέβην αμέσως εις αναγνώρησιν άλλων όρμων εκατέρωθεν της «Κακής Θαλάσσης» επροτίμησα τον τοιούτον παρά την θέσιν «ΑΥΛΑΚΙ» εγγύς του όρμου ΠΟΡΤΟ-ΡΑΦΤΗ, κατεχομένου υπό Γερμανών (χάρτη 1/80000) καθ’ όσον ο τοιούτος του ΔΑΣΚΑΛΕΙΟΥ, όπου υπάρχουν και κρύπται κατήχετο υπό Γερμανών.-

Προς τον όρμον τούτον κατηύθυνα το απόσπασμα ασφαλείας, το οποίον απεκρύβη εις εκεί πλησίον δασωμένην περιοχήν, ενώ  εγώ μετά των βοηθών μου Λοχαγού Ξένου Μ., Ιλάρχου Κοκκίνου Σ και του δι’ Αίγυπτον προοριζομένου εφ. υπολ. Μαρινάκου, ηναγκάσθην να παραμείνω εις την Μονήν, προς υποδοχήν του ιστιοφόρου, καθερχόμενος την νύκτα παρά την ακτήν.-

Λόγω των από ημερών πνεόντων ιχυρών Β. ανέμων, η θαλασσοταραχή δεν επέτρεπε κίνησιν ιστιοφόρων, έστω και μηχανοκινήτων και ως εκ τούτου παρετείνετο η εκεί παραμονή μας. Η παράταση όμως αύτη, παρ’ όλα τα προφυλακτικά μέτρα τα οποία ελάβομεν, επροκάλεσεν την περιέργειαν αυτών, επομένως και την παρακολούθησιν ημών.- Εν τω μεταξύ απεχώρησαν καίτινες των ανδρών του αποσπάσματος και ούτω εγνώσθη εις ευρύτερον κύκλον η παρουσία ημών και του αποσπάσματος στην περιοχήν.- Πλην τούτου την 14-9-44 τμήμα του ΕΛΑΣ συνέλαβεν εις ΚΕΡΑΤΕΑΝ τον αρχηγόν κ.Βάον και τον τοπικόν διοικητήν της μεθ’ ημών συνεργαζομένης «Ελληνοαγγλικής οργανώσεως» η και τον φιλοξενούντα αυτούς  κάτοικον ΚΕΡΑΤΕΑΣ.

Κατόπιν τούτου ήχθην εις την απόφασιν της ενισχύσεως του αποσπάσματος, ίνα δυνηθώ να αντιμετωπίσω ενδεχομένην προσβολήν του ΕΛΑΣ, είτε και των Γερμανών εις περίπτωσιν αδυναμίας διαφυγής, δεδομένου ότι πληροφορίαι έφερον συγκέντρωσιν 200 περίπου ανταρτών του ΕΛΑΣεις την Ν.περιοχήν των Μεσογείων από ΒΑΡΗΣ μέχρι ΛΑΥΡΙΟΥ, ουσιαστικήν κατοχήν του ΛΑΥΡΙΟΥ και εξάσκησιν ελέγχου επί παντός διαβαίνοντος εις θέσιν «ΠΛΑΚΑ» επί της δημοσίας οδού ΚΕΡΑΤΕΑΣ – ΛΑΥΡΙΟΥ. Απέστειλα προς τούτο τον Λαχαγόν Ξένον Μ. όστις αφ’ ου ανέφερεν ταύτας ενίσχυση τοιαύτην ώστε ολόκληρον το τμήμα μετά των Αξιωματικών να ανέλθη εις 70 άνδρας.-

Μετά την ενίσχυση τοιαύτην μετεκάλεσα στην Μονήν 2 ενόπλους άνδρας οίτινες την μεν ημέραν επετήρουν την οδόν ΚΕΡΑΤΕΑΣ την δε νύκτα μεθ’ ημών κατήρχοντο εις την ακτήν όπου με την σειράν επετηρούσαμεν διά την τυχόν άφιξιν του ιστιοφόρου.-

Την 20η-9-44 ο καιρός ήρχισε να παρουσιάζει αισθητήν βελτίωσιν.-

Κατά την 23η ώραν περίπου της 21ης-9-44 βόμβος μηχανής, προσομοιαζούσης, προς αεροπλάνου, εσημείωσε την άφιξην του ιστιοφόρου. Τούτο ανεγνωρίσθη αμέσως, διά των καθορισθέντων σημείων αναγνωρίσεως, υπό του Ιλάρχου Κοκκίνου, Άγγλος δε μετά Έλληνος διερμηνέως επεβάντες λέμβου του ιστιοφόρου έφθασαν εις την παραλίαν, όπου τους εγνώρισα ότι η εκφόρτωσις δεν θα εγίνετο εις τον προκαθορισθέντα όρμον, αλλά εις έτερον. Επιβάντες δε της λέμβου αυτής ως και ετέρας της Μονής, ην αυτή μας διέθεσε μετά πλοηγού μοναχού επέβημεν του ιστιοφόρου, ένθα διά να άρω έκδηλον ανησυχίαν του Άγγλου τούτου και του Κυβερνήτου, επίσης Άγγλου, ηναγκάσθην να καταστήσω γνωστούς εις αυτούς τινάς των αιτιών αίτινες μας ηνάγκασαν να αλλάξωμεν όρμον.-

Περί την 24ην ώραν εφθάσαμεν εις τον όρμον «ΑΥΛΑΚΙ», όπου κατά τον πλουν, ειδοποιηθέν διά συνθηματικών φωτεινών σημάτων κατέφθασεν εγκαίρως και το μείζον τμήμα του αποσπάσματος, το οποίον θα εχρησιμοποιήτο διά την εκφόρτωσιν  καθ’ ομάδας.-

Τη βοηθεία Λέμβου του ιστιοφόρου, της τοιαύτης της μονής και μικρού ιστιοφόρου (ψαράδικου) ευρεθέντος εκεί και επιταχθέντος, ήρξατο η εκφόρτωσις και  μεταφορά εκ του ιστιοφόρου εις την ακτήν.-

Το θέαμα της εκφορτώσεως ήτο αληθώς συγκινητικόν. Εκάστη ομάς άμα τη αφίξει της απέβαλλε τα ενδύματα, διδόντων το παράδειγμα των αξιωματικών των, ώρμα εις την θάλασσαν, όπου τα πλωτά μέσα και μετέφερε μετ’ ενθουσιασμού τα κιβώτια όπλων και πυρομαχικών εις την ακτήν. Ουδείς των αξιωματικών περιωρίσθη εις τα καθήκοντα του ηγέτου, αλλά πάντες γυμνοί μέχρι της οσφύος, πρώτοι αυτοί μετέφερον επ’ ώμου τα φορτία των. Ούτω κατωρθώθη εις χρόνον ολιγώτερον των δύο ωρών να εκφορτωθή το φορτίον ανερχόμενον εις 15-20 τόννους και ούτω την 1:45΄ ώραν της 22-9-44 το ιστιοφόρον απέπλευσε, ήτοι 15΄ της ώρας προ της ταχθείσης προθεσμίας υπό του Άγγλου κυβερνήτου, όστις μοι εδήλωσεν εξ αρχής ότι, ήτο υποχρεωμένος να αναχωρήση οπωσδήποτε την 2α ώραν, έστω και αν το φορτίον δεν είχεν εκφορτωθή.

Του ιστιοφόρου επέβη και ο υπολ. Μαρινάκος Μ.

Εκ συστάσεων των Άγγλων, από της πρώτης στιγμής, όπως το προσωπικόν εκφορτώσεως, εις ουδένα των ανδρών του πληρώματος, αναφέρη διά ποίον προορίζεται το φορτίον, και εκ συνομιλιών του πληρώματος  προς το προσωπικόν ημών, το οποίον επέβη του ιστιοφόρου κατά την εκφόρτωσιν, δεν μοι απέμεινε αμφιβολία ότι το πλήρωμα εξ Ελλήνων ήτο Κομμουνιστικόν. Εις τούτο και εις το ότι ο ρυθμιστής του φορτίου πιθανώς να ανήκεν εις το ΕΑΜ, δέον να αποδοθή, το ακατανόητον του φορτίου, δηλαδή να σταλή πλήθος πυρομαχικών (500 κατ’ αποστολήν όπλων) και τα αυτόματα άνευ πυρομαχικών, εν’ ω ήτο δυνατόν το φορτίον να αποτελείτο από διπλάσιον σχεδόν αριθμόν όπλων ή αυτομάτων μετά των αναλόγων πυρομαχικών.-

Το φορτίον, ως μοι εδήλωσε ο Άγγλος κυβερνήτης αποτελείτο εκ των κάτωθι ειδών οπλισμού και πυρομαχικών:

1)Αραβίδες Ιταλικού Στρατού 600
2)Πυρομαχικά αυτών 300.000 φυσίγγια
3)Αυτόματα Sten 200
4)Πυρομαχικά αυτών 10.000  φυσίγγια

Του ιστιοφόρου απεβιβάσθησαν και τρεις Άγγλοι μεθ’ ενός Έλληνος διερμηνέως, μετά αρκετών αποσκευών, τους οποίους απέστειλα αμέσως ασφαλώς δι’ αυτοκινήτου εις Αθήνας.

Το παραδοθέν υλικόν αμέσως μετά την εκφόρτωσιν εναποθηκεύθη μέρος μεν εις εκεί πλησίον υπάρχον καταφύγιον Ιταλικόν, μέρος δε εις εκεί πλησίον θάμνους καταλλήλως καλυφθέν προς αποφυγήν αναγνωρίσεως τούτου είτε από αέρος είτε εκ ξηράς. Η κάλυψη και μεταφορά του υλικού εκ της ακτής έληξε την 6ην   ώραν περίπου.

Ανέφερον αμέσως την άφιξιν και παραλαβήν του υλικού διά συνδέσμου επιβαίνοντος του αυτοκινήτου του μετενεγκόντος τους Άγγλους.

Πλην διά να είμαι βέβαιος ότι η πληροφορία θα φθάση εις τον προς ον όρον, απέστειλα τον υιόν μου, μέσω Μονής εις Κερατέαν, ίνα δι’ αυτοκινήτου συγκοινωνίας έλθη εις ΑΘΗΝΑΣ και ούτω εγκαίρως αφιχθώσι τα μέσα μεταφοράς.- Κατά την μετάβασίν του εις την Μονήν εις τον μέσον περίπου της αποστάσεως «ΑΥΛΑΚΙ-Μονή» συνελήφθη υπό σκοπών του ΕΛΑΣ, ενόπλων και ωδηγήθη εις την Μονήν, όπου ο αρχηγός της ομάδος «Μελέτης» μετά των υπολοίπων ανερχομένων εις 15.

Αφ’ ου τω αφήρεσαν ότι μεθ’ εαυτού έφερε (ταυτότητα, σημειώσεις και 2 λίρας) ηρεύνησαν και τον ξενώνα της Μονής, όπου τη βοηθεία των μοναχών είχεν αποκρυβή, ο εκεί παραμείνας κατ’ εντολήν μου Εύελπις Μέξης, όστις διαφυγών και ανήγγειλεν τα διατρέξαντα, και ότι ούτοι αφίχθησαν εις τον όρμον «Κακή Θάλασσα» ολίγον μετά την άφιξην  και αναχώρησαν αμέσως, διά τον όρμον εκφορτώσεως, του ιστιοφόρου.- Ούτω θεία συνάρσει απεφεύχθη η συμπλοκή μεθ’ ημών, με θλιβερά ίσως αποτελέσματα δεδομένου ότι διέθετον εκεί δύο ενόπλους και δύο πιστόλια, το δε ιστιοφόρον ή θα ανεχώρει ή θα περιέπεπτεν εις χείρας αυτών.-

Ούτοι εκ της Μονής αφίχθησαν περί την 10:30 ώραν άνωθεν του χώρου αναπαύσεως των ανδρών του αποσπάσματος, έχοντες εμπρός τον υιόν μου, τον οποίον εβίαζον να προχωρή, ανυπόδυτον όντα (τω είχαν αφαιρέση το εν υπόδυμα διά να μη δύναται να τρέχη) και αφ’ ου επλησίασαν τμήμα του αποσπάσματος ήρχισαν να υβρίζουν και διά πυροβολισμών προσέβαλον τούτο, το οποίον κατάκοπον εκ της ολονυκτίου εργασίας ανεπαύετο, και τινες των ανδρών εκαθάριζον τα διατεθέντα αυτοίς παρ’ εμοί αυτόματα προς ενίσχυσιν των πυρών των. Αμέσως η προσβληθείσα ομάς, όχι μόνον αντέχη εις την προσβολήν, αλλά εκινήθη επιθετικώς κατ’ αυτών. Επωφεληθείς της αντιστάσεως της ομάδος, ως και των άλλων αίτινες εν τω μεταξύ συγκεντρώθησαν και παρά την μειονεκτικήν θέσιν των, το τμήμα του ΕΛΑΣ κατείχε τα υψηλότερα σημεία του ορεινού όγκου, ηνάγκασαν το τμήμα τούτο να κατακληθεί και αμύνεται, ο υπολ. Αγγελόπουλος παρέλαβεν 4 άνδρας και διά ταχείας κινήσεως κατώρθωσε να αναρριχηθή δεξιά αυτών και να καταλάβη υπερκείμενον αυτών ύψωμα, οπότε ήρχισε να βάλη δραστικώς κατ’ αυτών.

Ο Λοχαγός Ξένος Μ. διοικών το απόσπασμα, εξαπέστειλε ετέραν ομάδα προς κύκλωσιν του αριστερού, αλλά αυτή προσβληθείσα υπό ισχυρών πυρών εβράδυνε να εκδηλώση την κίνησή της.

Μετά αγώνα διαρκέσαντα επί δίωρον περίπου, ετράπησαν ούτοι εις φυγήν, αφήσαντες επί του πεδίου 2 βαρέως τραυματίας, τους:

1)     Λιάρον Δημ., εκ Λαυρίου, με τραύμα διαμπερές κοιλίας, όστις απεβίωσε βραδύτερον εις Κερατέαν και ετάφη εις Λαύριον.
2)     Μπαλόπητας Νικ. εκ Λαυρίου, με τραύμα εις την κεφαλήν, την χείρα και τους πόδας και όστις κατά πληροφορίας διεκομίσθη ενταύθα εις Α΄βοηθειών.
3)     Εφ. Ανθ/γόν ή Ανθ/ιατρον Κούκουραν Σ., νεκρόν.

Παρελήφθη ο οπλισμός αυτών αποτελούμενος από 1 αυτόματον Sten, 2 τυφέκια και 1 πιστόλιον.-

Εκ των διαφυγόντων, κατά πληροφορία εκ ΚΕΡΑΤΕΑΣ, μόνον 3 διέφυγον σώοι, άπαντες οι λοιποί ήσαν τραυματίαι κατά το μάλλον και ήτον σοβαρώς..

Κατά την διάρκειαν της συμπλοκής, ο υιός μου επωφεληθείς του τραυματισμού του εγγύς αυτώ ευρισκομένου αντάρτου κατώρθωσε να διαφύγη καταπυροβολούμενος εκατέρωθεν και να φθάση εις το απόσπασμα, όπου και ανεγνωρίσθη.

Κατά την διάρκειαν της συμπλοκής και μετ’ αυτήν, ενίσχυσα το απόσπασμα διά 26 αυτομάτων, ων αποφασισμένος να εξασφαλίσω οπωσδήποτε το παραληφθέν υλικόν από οιασδήποτε προσβολής έστω και των Γερμανών, καταλαβών μετά την συμπλοκήν καταλλήλου τοποθεσίαν.

Την 23ην ώραν αφίχθησαν δύο φορτηγά αυτοκίνητα μετά δύο επιβατικών υπό τον Λοχ. Πεζ. Σταυρόπουλον Χαρ. μετά εξοπλισμένης συνοδείας και επί των οποίων εφόρτωσα αμέσως το μείζον μέρος του οπλισμού και μέρος των πυρομαχικών. Το υπόλοιπον μέρος του οπλισμού το προώριζα διά το Τάγμα Μεσογείων, συμφώνως διαταγή υμών, το οποίον καίτοι ειδοποιήθη δεν ηδυνήθη να το παραλάβη και ούτω την επομένη κατόπιν νέας εντολής διαβιβασθείσης μέσω του Συν/χου Αντωνοπούλου Μ. το απέστειλα εις Αθήνας. Και κατά την δευτέραν φόρτωσιν γενομένην την νύκταν της 23-9-44 ώρα προς 24η ιδίου, παρά την προς τούτο ειδοποίησίν μου, εστάλησαν πάλι δύο φορτηγά αυτοκίνητα και ούτω δεν κατέστη δυνατόν να μεταφερθή άπαν το παραληφθέν υλικόν, αλλά απέμεινον εις τον όρμον ακόμη 65 κιβώτια διάφορα πυρομαχικών, άτινα μεταφέρθησαν την επομένην νύκτα μεθ’ ολοκλήρου του αποσπάσματος, συμφώνως προς διαταγάς υμών.

Το ζήτημα της μεταφοράς οφειλόμενον εις την θρασείαν τόλμην του Λοχαγού Σταυροπούλου Χ., όστις κατά τας δύο μεταφοράς διήυθυνε την φάλαγγα μετά της εξωπλισμένης συνοδείας αυτής, μη λαβών υπ’ όψιν την παρουσίαν των Γερμανών εις Μαρκόπουλον, Λιόπεσι και τον σταθμόν ελέγχου Χολαργού και εντός της πόλεως Αθηνών μέχρι του τόπου προορισμού, δέον να εξαρθή ιδιαιτέρως.

Η μεταφορά του υπολειφθέντος μέρους μετά του αποσπάσματος εγένετο την νύκτα της 24ης. Η φάλαγξ όπως ενέπεσεν δις εις ενέδραν Γερμανικών περιπόλων, άγνωστον πως ευρέθεισαν εκεί, μη αποκλεισμένης της προδοσίας εκ μέρους του ΕΑΜ και εν’ ω κατά την πρώτην κατώρθωσε να πεισθή ο επί κεφαλής ότι επρόκειτο περί τμημάτων ασφαλείας και επέτρεψεν την συνέχισιν της πορείας, ο επί κεφαλής της 2ας περιπόλου εγγύς του χωρίου ΜΑΡΚΟΠΟΥΛΟΥ επέμεινε και ωδήγησε την φάλαγγα εις το Στρατόπεδόν του χωρίς, ένθα χάρις εις ψευδή στοιχεία άτινα έφερε μεθ’ εαυτού ο Ανθ/γός Μπερτοτάδης, επί κεφαλής της φάλαγγος την φοράν ταύτην, επείσθη ο Γερμανός Ταγματάρχης ΜΑΡΚΟΠΟΥΛΟΥ ότι επρόκειτο περί φάλαγγος τμημάτων ασφαλείας και επέτρεψε την συνέχισιν της πορείας και ούτω απεφεύχθη η συμπλοκή του αποσπάσματος μετά των Γερμανών, ην ήτο έτοιμος να επιχειρήση ο διευθύνων το απόσπασμα Λοχαγός Ξένος Μ. αν ο Γερμανός Ταγματάρχης διέτασσε την κράτησην ή ανεκάλυπτε το φορτίον των αυτοκινήτων.-

Άπαν το παραληφθέν υλικόν παρεδόθη εις τον προς ον όρον.

Είμαι υποχρεωμένος να εξάρω την προθυμίαν, την αυτοθυσίαν και την περιφρόνησιν προς πάντα κίνδυνον απάντων των ανδρών του αποσπάσματος, αίτινες παρά το νεαρόν της ηλικίας των, παρά την παραμονήν των εις το ύπαιθρον επί 15νθήμερον, άνευ μαγειρευμένης τροφής, άνευ κλινοσκεπασμάτων, παρά την καταστροφήν του ιματισμού και της υποδήσεώς των εις το εξαιρετικώς βραχώδες έδαφος της περιοχής εκείνης, έφερον εις πέρας την δύσκολον αποστολήν των.

Δέον το ταχύτερον να ληφθώσι μέτρα διά την χορήγησιν ενός ζεύγους αρβυλών και μίας περισκελίδος εις άπαντας τους άνδρας του αποσπάσματος, πλην της ηθικής αμοιβής ήτις τοις οφείλεται.

Επίσης να εξάρω τας υπηρεσίας άτινας προσέφερον: 1) ο Λοχαγός Πυρ/κού Ξένος Μ. ως βοηθός μου και ως διοικητής του αποσπάσματος ιδία κατά την συμπλοκήν και 2) ο Ίλαρχος Κόκκινος Σ. ως πολύτιμος βοηθός εκτελέσας πάσας τας αναγνωρίσεις μόνος κινδυνεύων να συλλειφθώ και από τους Γερμανούς και από το ΕΑΜ ως και άπαντες οι Αξιωματικοί του αποσπάσματος με ιδιάζουσαν τοιαύτην υπό του Υπ/γού Αγγελοπούλου, ως ανωτέρω κατά την συμπλοκήν ανέφερον.

Δι’ άπαντας προτείνω όπως, πλην της ηθικής αμοιβής, τοις χορηγηθεί εν ζεύγος αρβυλών και ύφασμα διά μίαν πολιτικήν περισκελίδα ή χρηματικών ποσών δι’ αγοράν τοιαύτης, προς αντικατάστασιν του τελείως φθαρέντος ιματισμού των.

Αθήναι τη 2 Οκτωβρίου 1944

Ο
Αρχηγός της Αποστολής
Τ.Υ.

Advertisements