Ομιλία Αγγλου στρατηγού ΕΝΤΥ στο Θεσσαλικό Συνέδριο του ΕΑΜ, 26 Ιουλ 1944


ΤΟΥ ΑΓΓΛΟΥ ΣΤΡΑΤΗΓΟΥ κ. ΕΝΤΥ
ΣΤΟ ΘΕΣΣΑΛΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΟΥ ΕΑΜ

Με μεγάλο ενθουσιασμό και τεράστιες εκδηλώσεις διά τους συμμάχους και την αντάρτικη Αγγλορωσσοαμερικανική συμμαχία υποδέχεται το ακροατήριο τον Άγγλο στρατηγό κ. Έντυ αρχηγό της Στρατιωτικής αποστολής του Συμμαχικού Στρατηγείου Μέσης Ανατολής εν Ελλάδι.

«Θέλω να πω μερικά σε σας. Αρχίζει ο στρατηγός πολύ ειλικρινά σαν να είσαστε στο σπίτι μου στην Αγγλία ή σαν να είμαι εγώ στο σπίτι σας στην Ελλάδα.

Κατά τη διάρκεια των δέκα μηνών που πέρασα εδώ γνωριστήκαμε με πολλούς αρκετά καλά και έζησα εις τα σπίτια σας και γι’ αυτό αισθάνομαι ότι δεν υπάρχει καμιά δυσκολία να σας πω, ότι θέλω να σας πω ακριβώς όπως μιλώ με τους αρχηγούς σας και αυτοί μου λένε αυτά που θέλουν και με αυτόν τον τρόπον έχομεν πλήρη εμπιστοσύνην και μπορούμε να συνεχίσωμε τον πόλεμον (ζητωκραυγές χειροκροτήματα).

Ένας αγνός ανταρτικός πόλεμος όπως είναι αυτός ανατέλλει από την ελεύθερη εκδήλωση της θελήσεως ενός λαού να πολεμήση κατά του κατακτητή. Ένα τέτοιο ανταρτικό κίνημα είναι αδύνατο χωρίς αρχηγούς διά την οργάνωσιν, αρχηγούς διά τον συντονισμόν. Πολιτικούς Αρχηγούς για τις μάζες και στρατιωτικούς αρχηγούς διά τας εξοπλισμένας δυνάμεις.

Σε πολλά μέρη της Ελλάδας που πήγα βρήκα το ΕΑΜ να αναλαμβάνει τις ευθύνες αυτές και πλήρη επίγνωση της σπουδαιότητάς των. Η συνεργασία και το ηθικό του Λαού σ’ ένα τέτοιο ανταρτικό κίνημα έχει μεγάλη σημασία.

Και θα σας πω αμέσως μερικά λόγια πάνω σ’ αυτό.

Οι στρατιώτες της Αγγλίας δεν θα ξεχάσουν ποτέ το καλό ξεπροβόδισμα που τους έκανε ο Ελληνικός Λαός όταν το 1941 αναγκάστηκαν να φύγουν προσωρινά προ των επιδρομέων αξονικών ορδών.

Η Κυβέρνησίς μου ξέρει καλά και καταλαβαίνει πλήρως το αληθινό πνεύμα του Ελληνικού Λαού, την πεποίθησή του στην υπόθεση των ενωμένων Εθνών των οποίων είναι μέλος. Κυτάξτε αυτές τις δύο σημαίες (δείχνει την Αγγλικήν και Ελληνικήν σημαία). Αλλά δεν ξέραμε σίγουρα αν το ΕΑΜ λόγω του γεγονότος, ότι τα πολεμικά κόμματα δεν ήταν με το μέρος τους, δεν ήτο όργανο ορισμένων φιλοδόξων πολιτικών των Αθηνών ή αν ο κύριος σκοπός ήτανε να βοηθήσει τον Ελληνικό, σ’ ένα ανιδιοτελές Εθνικό ξεκίνημα για το ξεκίνημα του άξονος. Είμαι ευτυχής που θα σας πω ότι αυτές οι αμφιβολίες δεν υπάρχουν πια (ζητωκραυγές και χειροκροτήματα).

Έχετε εμπιστοσύνη στους σκοπούς του ΕΑΜ όχι μόνον για την Ελλάδα αλλά και για όλα τα Έθνη.

Για πολύ καιρό επίσης νομίζω ότι το ΕΑΜ έβλεπε την Αγγλική Αποστολή στην Ελλάδα με ένα βαθμό δυσπιστίας, είμαι ευτυχής που θα σας πω ότι κι αυτό δεν είναι έτσι (χειροκροτήματα κ.λ.π.).

Υπήρξε πεποίθηση μεταξύ μερικών ότι η Αγγλία επιθυμούσε να υποστηρίξει το βασιληά και την έξω Κυβέρνηση για να πετύχει τα συμφέροντά της σ’ αυτή τη χώρα μετά το τέλος του πολέμου και ότι η Βρεττανική Αποστολή σ’ αυτή τη χώρα είχε σταλή γι’ αυτό το σκοπό. Δεν είναι καν ανάγκη να σας πω σήμερα ότι αυτά δεν είναι σωστά.

Η Βρεττανική Στρατιωτική Αποστολή εστάλη στην Ελλάδα με ένα μόνο σκοπό, να σας βοηθήση στο στρατιωτικό αγώνα σας. Καταλαβαίνουμε ότι λόγω των περιστάσεων η έξω Κυβέρνησις δεν είχεν επαφήν τρία ολόκληρα χρόνια με σας και την διάρκεια των οποίων σεις υποφέρατε με ανδρείαν και αλύγιστον φρόνημα κάτω από τον αδυσώπητο κατακτητή. Αλλαγές γνωμών έχουν επέλθει σ’ αυτή τη χώρα στο μεταξύ. Ξέρω η Κυβέρνηση Καϊρου το καταλαβαίνει όπως ο Βασιληάς.

Θέλω να καταλάβετε το εξής, ότι σύμμαχοι δεν μπορούν και ποτέ δεν θα ανακατευθούν με καθαρώς Ελληνικές υποθέσεις (χειροκροτήματα παταγώδη ουρανομήκεις ζητωκραυγές). Είναι δική σας δουλειά, δουλειά του λαού να αποφασίση για τη μορφή του μελλοντικού πολιτεύματος και των αντιπροσώπων του αμέσως μόλις το επιτρέψουν οι στρατιωτικές επιχειρήσεις.

Σας βεβαιώ ότι θα προσώσουν οι σύμμαχοι την υπόσχεση που έδωσαν με το χάρτι του Ατλαντικού. Δεν έχουμε το δικαίωμα να ασχοληθούμε με καθαρώς Ελληνικές υποθέσεις (χειροκροτήματα). Ο Βασιληάς σας σύμφωνα με το Νόμο έφυγεν ως εκπρόσωπός σας και γι’ αυτό αναγνωρίζεται από την Κυβέρνησίν μου.

Είναι δικαίωμά σας και όχι δικαίωμά μας να αποφασίσετε περί αυτού (φωνές Ζήτω οι Σύμμαχοι. Ζήτω ο Χάρτης του Ατλαντικού) θάρθη η μέρα που θα μπορέσουν όλοι οι Έλληνες όχι μόνον οι ελεύθεροι Έλληνες να αποφασίσουν για ότι θέλουν.

Ως τότε η Κυβέρνησίς μου θα αναγνωρίζεται ως νόμιμος.

Σας υπόσχομαι με την πρώτη ευκαιρίαν ότι θα σας δοθή το δικαίωμα να αποφασίσετε για τη μορφή της Λευτεριά σας και της διακυβέρνησής σας. Ό,τι αποφασίσετε ξέρω ότι θα το τιμήσουμε (κάθε είδους εκδηλώσεις σε αρκετό διάστημα). Ως ότου το επιτρέψουν οι στρατιωτικές επιχειρήσεις οι στρατιωτικοί αντικειμενικοί σκοποί έχουν προτεραιότητα – δεν μπορούμε να επιτρέψουμε σε τίποτα να τις ανακόψει. Είμαι βέβαιος ότι αυτό το καταλαβαίνετε. Τόσον ο κ. Χαλλ από μέρους της Αμερικής, όσον και ο κ. Ήντεν από μέρους της Αγγλίας έχουν εκδηλώσει την επιδοκιμασίαν του τελευταίου λόγου ο οποίος ραδιοφωνήθηκε απ’ τον Έλληνα Βασιληά, στον οποίον μεταξύ άλλων έλεγε τα εξής:

«Ευθείς ως η Ελληνική Κυβέρνησις θέσει πόδα επί του Ελληνικού εδάφους θα παραιτηθεί ώστε να καταστή δυνατόν να σχηματισθή κυβέρνησις πλήρως αντιπροσωπευτική και της οποίας η σύνθεσις να εγγυάται την ελεύθερην διαξεγωγήν των εκλογών».

«Αυτή η προσωρινή Κυβέρνησις που θα σχηματισθή έτσι θα έχει την ευθύνην της εξασφαλίσεως ελεύθερων εκλογών για μια Συντακτική Συνέλευση με εντεταλμένον καθήκον ν’ αποφασίση για το μελλοντικό Σύνταγμα της Ελλάδος παριλαμβανομένου και του ζητήματος της υπάρξεως ή μη Μοναρχίας».

Όπως σας έχω ήδη ειπή κανένα ανταρτικό κίνημα δεν μπορεί να επιζήσει χωρίς τη θέληση του Λαού στο πλευρό του. Ένας λαός δεν μπορεί να καθοδηγηθή και οι προσπάθειές του να συντονισθούν χωρίς πειθαρχία α) Η συνειδητή εθελοντική πειθαρχία όπως στην Αγγλία, β) η επιβαλλόμενη διά της βίας πειθαρχία όπως στο Ναζισμό.

Ευρήκα με μεγάλη ευχαρίστηση ότι η πειθαρχία την οποίαν έχετε εσείς στη Θεσσαλία υπό τον Αρχηγόν σας Καραγιώργην είναι του πρώτου είδους (χειροκροτήματα). Συνειδητή και εθελοντική και ως τοιαύτη είναι πολύ πιο ειλικρινής κι έχει περισσότερη αξία εις την κοινήν μας υπόθεσιν.

Οι μάζες παίρνουν πρωταρχικό ρόλο εν συνδυασμώ με τις στρατιωτικές μονάδες. Αναφέρουμε τον οπλισμένο λαό. Αν θέλανε μπορούσαν να κάμουν τον αγώνα αδύνατον, μπορούσαν να προσώσουν τους οπλισμένους στον εχθρό. Η δική τους συνεργασία είναι απαραίτητη. Ως αποτέλεσμα των επιχειρήσεων των οπλισμένων ανταρτικών δυνάμεων ο αθώος λαός πολύ συχνά υποφέρει, τα σπίτια του καίγονται η βομβαρδίζονται. Έχετε υποφέρει πολλά στην Ελλάδα. Υπάρχουν όμως και άλλες χώρες που δοκιμάστηκαν περισσότερο όπως η Πολώνια, η Ρωσία κ.λ.π. Πιστέψτε με.

Αυτή η Αποστολή (Η Αγγλική στην Ελλάδα) κάνει ότι μπορεί για να ανακουφίση τα δεινά του λαού, δίνοντας μικρά χρηματικά βοηθήματα ίσως όχι αρκετά για την αγορά τροφίμων για το χειμώνα.

Πρέπει να κρατήσετε απτόητο φρόνημα. Η συνεισφορά σας στον ανταρτικό αγώνα έχει μεγάλη σημασία. Σιγά αλλά σταθερά ο πόλεμος προοδεύει προς το βέβαιο τέλος με την βοήθειαν των εξωτερικών δυνάμεων, αλλά και με την βοήθεια των δυνάμεων που είναι μέσα στην Ελλάδα.

Διερωτώμαι εάν ξέρετε το σοβαρό ρόλο που έπαιξεν ο Ελληνικός Στρατός στη Μέση Ανατολή κατά το πρώτο μέρος της Αφρικανικής εκστρατείας. Ο Ελληνικός στόλος είναι σήμερα αρτιότερος από όσο ήταν ποτέ στην ιστορία του. Η Ελληνική Αεροπορία σήμερα είναι ισχυροτέρα παρά ποτέ και έπαιξε σημαντικότατο ρόλο κατά την διεκπεραίωσιν των συμμαχικών στρατών προς τη Σικελία προ ολίγων εβδομάδων.

Εμείς μαζί με τις δικές σας προσπάθειες θα οπλίσουμε όσους μπορέσουμε ανθρώπους στην Ελλάδα (ζητωκραυγές – φωνές: Όλους!!! Όλους!!! Όλους!!!).

Αλλά εσείς οι άοπλοι μπορείτε με πολλούς τρόπους να ενισχύσετε τον αγώνα επιτυχώς 1/ κάμνοντες κατασκοπείαν 2/ με ανυπακοή των πολιτών στον κατακτητή και τα όργανά του και 3/ με οργανωμένας επαναστάσεις εν συνδυασμώ με τας ενόπλους δυνάμεις (φωνές από όλους: θέλουμε όπλα… όπλα… όπλα…).

Οι προσπάθειές σας είναι σχεδόν άσκοπες και ίσως βλαβερές, αν δεν συντονισθούν και συγχρονισθούν προσεχτικά με τις στρατιωτικές προσπάθειες.

Τίποτα δεν πρέπει να επιτραπή να συμβή άνευ διαταγής. Τα πάντα πρέπει προσεχτικά να οργανωθούν εν συνδυασμώ με τις οδηγίες από τα διάφορα Γενικά Στρατηγεία του ανταρτικού στρατού, τα οποία θα δέχονται διαταγάς από το Κοινό Γενικό Στρατηγείο. Επομένως ο πληρέστερος δυνατός σύνδεσμος είναι αναγκαίος μεταξύ του ανταρτικού στρατού, που είναι υπό τας διαταγάς των συμμάχων και του Αρχιστρατήγου Μέσης Ανατολής Ουϊλσωνος.

Αν και αυτή η αποστολή είναι στρατιωτική έχει σκοπόν σύγχρονα με τη στρατιωτική βοήθεια της ανταρτικής προσπαθείας εν συνδυασμώ με τα σχέδια των συμμαχικών στρατιών της Μέσης Ανατολής να βοηθήσει και την Εθνική πολεμική προσπάθεια του Λαού της ελευθέρας και της κατεχομένης Ελλάδος.

Πρέπει να θυμούμαστε ότι όλες οι ανταρτικές οργανώσεις πρόκειται τώρα να συγκεντρωθούν με πλήρη αρμονίαν για την κοινή υπόθεση σύμφωνα με τους όρους του νέου στρατιωτικού συμφώνου με την Μέση Ανατολή.

Για να πετύχουμε το μεγάλο έργο της απελευθερώσεως της Ελλάδος και όλου του κόσμου από την τυρρανίαν του αξονικού ζυγού, συνεργασία, εμπιστοσύνη και αρμονία εις τας σχέσεις μεταξύ όλων ημών στην Ελλάδα είναι απαραίτητη ώστε να παρουσιάζεται ένα εθνικό ενωμένο μέτωπο στο πλευρό των ενωμένων εθνών για την επίτευξη του κοινού σκοπού. Οι Σύμμαχοι εδώ και μερικούς μήνες έχουν αναλάβει την επίθεση στην Μεσόγειο. Η Αφρική απελευθερώθηκε από τον αξονικό ζυγό. Μια αιματηρή μάχη διεξάγεται σήμερα στην Σικελία – πότε θάρθη η σειρά αυτής της χώρας δεν μπορούμε ακριβώς να ξέρουμε – μπορεί νά’ ναι πολύ γρήγορα μπορεί να’ ναι και μετά μερικούς μήνας – πρέπει να έχετε εμπιστοσύνη στους αρχηγούς των Συμμάχων της Μέσης Ανατολής. Πρέπει να βεβαιωθούμε ότι δεν έχει παραληφθή τίποτα από τις αναγκαίες ετοιμασίες για τη μεγάλη μέρα που αυτή η χώρα θα κληθή να φέρη την υπέρτατη προσπάθεια. Και τότε ξέρω ότι η απάντηση στη Φωνή του Στρατηγείου της Μέσης Ανατολής δεν θα’ ναι μόνο ακαριαία αλλά μια πειθαρχική απάντηση εν πλήρη συμφωνία με τα στρατιωτικά σχέδια των συμμάχων – θέλω να εκφράσω εις τον λαόν της ελευθερίας και της κατεχόμενης Ελλάδος τη μεγάλη ικανοποίηση και εκτίμηση που τις έχω για το αλύγιστο φρόνημά τους και για τη συνεχή πιστή ανεκτίμητη βοήθεια προς τους συμμάχους.

Θα κληθείτε σεις να παίξετε εις το μέλλον ένα σπουδαίο μέρος εν συνδυασμώ με τους συμμαχικούς στρατούς αποβάσεως, καθ’ ον χρόνον ο ανταρτικός στρατός θα συνεργάζεται πλήρως με αυτές.

Δεν μπορούμε και δεν θα ησυχάσουμε ποτέ μέχρι της πλήρους ήττης του άξονος ή της άνευ όρων παραδόσεως». (Παρατεταμένα χειροκροτήματα και ενθουσιώδεις εκδηλώσεις καταπνίγουν τα τελευταία λόγια του Άγγλου Στρατηγού).

Advertisements